Авторизация



Кто на сайте

Сейчас 162 гостей онлайн
ОФИЦИАЛЬНЫЙ WEB-САЙТ АКИМА ГОРОДА СЕМЕЙ
  • ШҚО әкімінің дарынды оқушылармен кездесуі

    ШҚО әкімінің дарынды оқушылармен кездесуі

  • Терроризм - адамзатқа қарсы қылмыс: басылымдар көрмесі

    22 маусым күні Абай атындағы кітапхананың оқу залы Семей медициналық университеттің студенттері мен кітапхана пайдаланушыларына арналған «Терроризм - адамзатқа қарсы қылмыс» тақырыбындағы басылымдар көрмесін ұйымдастырылды.

  • Шәкәрім Құдайбердіұлының бай әдеби мұрасы

    Ағымдағы жылдың 20 маусым күні «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» жолдау аясында Ұлы Абайдың дәстүрін жалғастырушы ірі ақын, ғұлама ойшыл, тарихшы, аудармашы, сазгер Шәкәрім Құдайбердіұлының 160 жылдығына арналған іс-шара «ШҚО Семей қаласының арнаулы әлеуметтік қызметтер көрсету орталығы» КММ-де әлеуметтік қызметкерлер мен бөлімше меңгерушілерінің қатысуымен дөңгелек үстел өтті. Іс-шараның мақсаты, әріптестерді ұлы ақынның өмірі мен шығармашылығымен таныстыру.

Яндекс.Новости: Казахстан

Курсы валют: курс доллара, курс евро

Купи-Продай

Случайная новость

Разъяснены основные направления

Информационно-пропагандистские группы проводят  встречи с населением с целью пропаганды и информирования по Посланию Президента народу «Казахстан в глобальной реальности: рост, реформы, развитие». Очередная встреча прошла с коллективом консультативно-диагностического центра г. Семей.

Выступая по основным направлениям Послания, член ИПГ, преподаватель финансово-экономического колледжа имени Р. Байсеитова Артур Искаков остановился на международной экономической обстановке, ее влиянии на экономические показатели Казахстана, а также на антикризисном плане, предложенном главой государства для успешного преодоления кризиса.

- Предложенное в Послании главы государства  «Казахстан в глобальной реальности: рост, реформы, развитие» - единственно верный ответ сегодняшнему положению в мировом сообществе, в котором учтены все сферы деятельности, - отметил он.

Подробнее ...
Home ӘЛЕУМЕТ

ӘЛЕУМЕТ

ЖЫЛҒА ДА ЖЕТПЕДІ...

Өткен жылдың күзінде Ертіс жағалауында екі жылға созылған абаттандыру жұмыстарының тамамдалып, каскадты субұрқақтың іске қосылуы семейліктер үшін қуанышты жаңалық болған еді. Алайда ауа райының қолайсыздығына байланысты келесі жылдың мамырында ғана қайта іске қосылады деп жоспарланған субұрқақ маусым айы орта шеніне жетсе де әлі өшірулі. Қалалық тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы және тұрғын үй инспекциясы бөлімінің басшысы Амантай Өтелбаевтың айтуынша, бұған себеп - мердігер компанияның жұмысына салғырт қарауы.

Техникалық жұмыстар барысында бірқатар кемшіліктер жіберілгендіктен, айналасын суға малшыған фонтан тұрғындар наразылығын тудырған. Осыған орай, қазір қала әкімі Ермак Сәлімовтің қаулысымен арнайы комиссия құрылып, тексеру жұмыстары жүргізілуде. Комиссия мүшесі, қалалық мәслихат депутаты Рафаэль Хазиповтың сөзіне сүйенсек, бүгінгі күні мердігер компания орын алған келеңсіздіктерден толық хабардар. Нысанның пайдалануға берілгеніне бір жыл енді болғандықтан, олар барлық шығынды өз есептерінен өтеуге міндетті.

- Мәрмәр тақтатастардың бір-біріне жапсарлас бөліктерінің алшақ орналасуына байланысты су жан-жаққа жайылған. Бұдан басқа да кемшіліктер көп. Субұрқақ құрылысына табиғат жағдайларына төзімді материалдарды қолдану керек еді. Іске қосылғанына бір жыл ғана болғанына қарамастан, нөсер мен өзге де табиғи құбылыстарға шыдас бермегені сондықтан,- деген қалалық мәслихат депутаты аталған аумақтағы балалар алаңының да қауіпсіздік ережелеріне сай емесін айтып өтті.

Мердігер компания, каскадты субұрқақтан бөлек, Ертіс жағалауын абаттандыру, жарықтандыру, көгалдандыру жұмыстарын да қоса атқарған.

- Субұрқаққа қатысты мамыр айында қала тұрғындарынан арыз-шағымдар келіп түсе бастады. Соған орай қала әкімінің қаулысымен құрамына ТҮКШ қызметкерлері, «Нұр Отан» партиясының Семей қалалық филиалының өкілдері, қалалық мәслихат депутаттары енген арнайы комиссия құрылып, жұмысын бастады. Екі жақтың ортақ келісімшартына сай, мердігер компания бір жыл ішінде орын алған кемшіліктерді қалпына келтіруге міндетті. Олай етпеген жағдайда, біздің сотқа шағымдануымызға құқығымыз бар. Негізгі ақау субұрқақ төсеніштерінен туындап отыр,- дейді қалалық ТҮКШ бөлімінің басшысы Амантай Өтелбаев.

Айта кетейік, Ертіс жағалауын абаттандыруға 345 млн. теңге бөлінген болатын.

Жадыра ТӨЛЕГЕНҚЫЗЫ, «Семей таңы»

 

 

 

КӨПТЕН КҮТКЕН ҚУАНЫШ

Семейде 10 жылдан бері тоқтап тұрған мешіт құрылысы қайта жанданбақ. Шаһардағы аспалы көпірдің жанындағы айналмалы жолдың қақ ортасынан орын алған мешіттің құрылысын Алматыдағы «TAS Group» компаниялар тобының директоры Тұрсын Тастекеев пен ұлы Дулат Тастекеев қолға алды. Осы игілікті іске орай, сейсенбі, 19 маусым күні құрылыс алаңында Семей қаласының әкімі Ермак Сәлімов әкелі-балалы атымтай жомарт азаматтармен жүздесті.

Тарбағатай өңірінің тумалары Тұрсын Тастекеев пен ұлы Дулат Тастекеев осыған дейін де аталған ауданның Екпін және Ақсуат ауылдарында мешіт тұрғызып, көпшілік алғысына бөленген еді. Енді, міне, бір кездері Орталық Азиядағы бірегей мешіттердің бірі болады деген Семейдегі аяқталмаған нысанның құрылысын қолға алып отыр. Аумағы 3 гектарға жуық жерді қамтып жатқан рухани орталық бір мезгілде екі жарым мың адамның ғибадат етуіне арналған. Сонымен қоса мың көлікке арналған автотұрақпен де қамтылмақ.

Әкелі-балалы Тастекеевтердің айтуынша, құрылыс жұмыстары 2019 жылдың соңында мәресіне жетіп, рухани орталық халық игілігіне беріледі. Мешіт құрылысы 500 млн. теңгеге бағаланып отыр.

- Шаһардың архитектуралық сән-салтанатына өзіндік үлесін қосып қана қоймай, сонымен қатар халықты, жастарды имандылыққа баулуда мешіттің орны ерекше. Көптің көңілі, халықтың ықыласы, ақсақалдардың берген батасы мешіт құрылысының жылдам басталуына әсерін тигізді деп ойлаймын. Шындығында, осы мешіт құрылысын жандандыру көптен бері ойымызда жүрген іс еді. Шаһардың қақ ортасында қаңырап тұрған бос ғимаратты көрген сайын жүрегіміз ауыратын. Отбасымызбен ақылдаса келе, тәуекелге бел буып, мешіт құрылысын жалғастыруды жөн көрдік. Сәтін салып, Алланың қалауымен, бүгін сүйікті қаламыз Семейде үлкен игілікті іс басталып отыр. «Көп жұмылса – көл» дегендей, барлығымыз күш біріктірсек, діттеген мақсатымызға тез жетеміз,- дейді Тұрсын Тастекеев.

2008 жылы бой көтерген нысанның мердігерлері осы уақыт аралығында бірнеше мәрте ауысып үлгергенін қала халқы жақсы біледі. Олармен бірге мешіттің жобасы да өзгеріп тұрды. Алайда қаржының жетіспеушілігінен олардың ешқайсысы құрылысты діттіген жеріне жеткізе алмаған.

- Халықпен кездесулерде мешіт құрылысы аяқталса екен деген тұрғындар тілегі көп айтылатын. Осы уақытқа дейін көптеген инвесторлармен тілдесіп, кездестім. Олардың арасында Сауд Арабиясының, Түркияның, Ресейдің инвесторлары болды. Алайда нәтижесі барлығыңызға мәлім. Жарты жыл бұрын Тұрсын Тастеекев мырзамен жолығып, жобаны ақылдастық. Қуанышты хабарға бөркімізді аспанға атып қуандық десек те болады. Қуанышты күндеріміз көп, еліміз аман, жұртымыз тыныш болсын,- деді шаһар басшысы Ермак Сәлімов.

Мешіттің бұрынғы құрылысында бетон құрылымдар көп болса, қазіргі бас мердігер «AHTAS Construction» құрылыс компаниясымен бірлескен жобада металл және темір конструкциялар қолданылмақ.

- Мешіттің іргетасын бұзу ысырапшылдық болады. Сондықтан қолда барды ұқсатып, әрі қарай жалғастырамыз. Төрт мұнарасын темірден қоямыз. Ал сырты сары кірпішпен қапталады. Осы іске бекінгенімізді естігенде, құрылыс заттарын тегін береміз деген кәсіпкерлер де табылды. Қала халқы да азды-көпті қаржылай көмектерін әкеліп жатыр. Бәрін түртіп алдық. Көпке жарияламасақ та, олардың есімдері тарихта қалады деп ойлаймын,- дейді Дулат Тастекеев.

Айта кетейік, бұл нысан шаһардағы 13-ші мешіт болмақ.

Жадыра ТӨЛЕГЕНҚЫЗЫ, «Семей таңы»

ЖИНАҚТАУ ДӘУІРІ: ЖЕКЕ ЗЕЙНЕТАҚЫ ШОТЫҢЫЗДЫ НЕ СЕБЕПТІ ҚАДАҒАЛАП ОТЫРУЫҢЫЗ КЕРЕК?

Қазақстанның жинақтаушы зейнетақы жүйесінің іске қосылғанына биыл 20 жыл толды. Осы уақыт аралығында ол көптеген өзгерістерге ұшырап, дамуын әлі де жалғастырып келеді. Сонымен қатар салымшылардың өз жинақтарын ұлғайта түсудегі рөлі арта түсуде.

1990 жылдары, тәуелсіз Қазақстанда нарықтық қарым-қатынас өз күшіне енген кезде, ескі – кеңестік зейнетақы жүйесі ыдырай бастаған болатын. Ұрпақтар ынтымақтастығы қағидасына негізделген бұл жүйе өз дәуірінде нәтижелі, жемісті болды. Әйтсе де жұмыссыздықтың белең алуына және тұрғындардың қартаюына байланысты бұл жүйе тиімсіз бола бастады.

ҚР Статистика жөніндегі агенттігінің 1997 жылғы мәліметтері бойынша, еліміздегі жұмыс істейтін адамдар мен зейнеткерлердің ара салмағы 1,5:1 болды. Ал халықаралық тәжірибеге сүйенетін болсақ, 1 зейнеткерге кемінде жұмыс істейтін 4 адам сәйкес келген жағдайда ғана ынтымақтастық жүйе жақсы жұмыс істей алады.

Егер жағдай сол күйінде қалар болса, жүйе күйреуге ұшырайтын еді. Сол себепті Қазақстан зейнетақы жүйесіне реформа жасауды ұйғарды. Және ТМД елдері арасында мұны бірінші болып жүзеге асырды. Реформа авторлары халықаралық тәжірибелерді мұқият зерттеп, құрамында жинақтаушы құрамдауышы бар аралас зейнетақы жүйесін таңдады. Осыған сәйкес 1997 жылы маусымда қабылданған «Қазақстан Республикасында зейнетақымен қамсыздандыру туралы» ҚР Заңы 1998 жылы 1 қаңтарда күшіне енді.

Алғашында жаңа зейнеткерлік жүйенің артықшылықтары айқын байқалмады, айлық жалақының зейнетақы қорына аударылатын 10% мөлшерін адамдар салық ретінде қабылдады. Олар бұл жарналардың жеке зейнетақы шоттарында жинақталатындығын, болашақ зейнетақының осы жинақтардың есебінен төленетіндігін анық түсіне алмады.

Зейнетақы қызметтері нарығында бірінші болып Мемлекеттік жинақтаушы зейнетақы қоры (ГНПФ) пайда болды. Кейін біртіндеп жеке зейнетақы қорлары құрыла бастады және олар жинақтаушы зейнетақы жүйесінің дамуына маңызды үлес қосты. Мысалы, салымшылар қорды өздері таңдап, оны ауыстыруға немесе мүлдем таңдамауға құқылы болды. Бұл жағдайда зейнетақы жарналары автоматты түрде ГНПФ-қа түсетін.

Жинақтаушы зейнетақы қорлары бәсекелестік ортада салымшыларға тиімді шарттар ұсынуға тырысты. Алайда олар, негізінен, зейнеткерлік активтерді барынша табысты және тәуекелді қаржы құралдарына инвестициялады. Құнды қағаздарын жеке қорлар сатып алған компаниялардың бір бөлігі 2007-2010 жылдары Қазақстанның қаржы нарығындағы дағдарыс кезінде дефолтқа жол берді. Сонымен қатар кейбір қорлар тарапынан үлестес тұлғалармен көпе-көрінеу шығынды мәмілелер жасалғандығы анықталды. Сондай-ақ жеке қорлар зейнетақымен қамсыздандыру туралы шарттарды әрқалай есепке алатын. Бұл салымшылардың бір емес, бірнеше шотының болуына әкеліп соқты.

Азаматтардың жинақтарын басқару тиімді әрі қауіпсіз болуы үшін, 2013 жылы ГНПФ базасында Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры құрылды (БЖЗҚ). Жеке қорлардың активтері БЖЗҚ-ға берілгеннен кейін әкімшілік және операциялық шығындар қысқарды, сондай-ақ комиссиялық сыйақылардың мөлшері де екі есеге азайды.

Салымшылардың бірыңғай базасының құрылуы арқасында қате ашылған техникалық шоттардың саны қысқарды. Одан басқа БЖЗҚ жеке қорлардан мұра болып қалған мұндай шоттардың санын азайту бойынша жұмыстарды белсенді жүргізіп келеді. Енді үлестес тұлғалармен көпе-көрінеу залалды мәмілелер жасасу тәуекелі жойылды. «БЖЗҚ» АҚ-ның зейнетақы активтерін Қазақстан Республикасы Үкіметі бекіткен қаржы құралдары тізіміне сәйкес, ҚР Ұлттық банкі инвестициялайды.

Бұл ретте БЖЗҚ-ның құрылуы зейнетақы жүйесінің өзгеруіне әкеп соққан жоқ. Қазақстанның зейнетақы жүйесі бұрынғыдай үш деңгейден тұрады:  ортақ және базалық зейнетақы, сондай-ақ жинақтаушы бөлік.

Бүгінде зейнеткерлерге мемлекеттік бюджеттен базалық және ортақ зейнетақы төленеді. Бірақ бұл үнемі солай бола бермейді. 2040 жылдары 1998 жылға дейін еңбек өтілі болмаған адамдар зейнетке шыға бастайды. Демек оларға ортақ зейнетақы төленбейді. Олар базалық зейнетақыны және өз жинақтары есебінен зейнетақы төлемдерін ғана алатын болады. 2018 жылдың 1 шілдесінен бастап базалық зейнетақыны тағайындауда 1998 жылға дейінгі еңбек өтілі мен жинақтаушы зейнетақы жүйесіне қатысу өтілі ескеріледі.

Зейнетақы жүйесінің барлық үш құрамдауыш бөлігін: егер 1998 жылға дейін еңбек өтіліңіз бар болса – ортақ зейнетақыны, базалық зейнетақыны және инвестициялық табыс қоса есептелген жеке жинақтарыңызды ескере отырып, болашақ зейнетақыңыздың болжамды мөлшерін enpf.kz сайтынан білуге болады.

Бұл есептеулер адамдарға дұрыс қорытынды шығаруға көмектеседі. Өйткені болашақта жақсы зейнетақы алу үшін өзіңіздің зейнетақы шотыңыздағы жинақтарыңыздың мол болуына қазірден бастап мүдделі болуыңыз керек.

Жұмыс берушімен еңбек қарым-қатынасын дұрыс рәсімдеп, зейнетақы жарналарының Қорға тұрақты аударылып тұруын қадағалаудың маңызы өте зор. Бұдан өзге, Қорға ерікті зейнетақы жарналарын аударып тұрған жөн. Бұл болашақта алатын зейнетақының мөлшерін ұлғайтуға септігін тигізеді.

БЖЗҚ өз тарапынан ерікті зейнетақы жоспарларының бәсекеге қабілеттілігін арттыруға мүдделі және әрбір салымшыға кәсіби кеңесші болуға дайын. Егер зейнетақыны жоспарлауға жауапты қарап, БЖЗҚ мамандарының білімі мен тәжірибесін пайдаланатын болсаңыз, болашақта алар зейнетақыңыздың мөлшері де қомақты бола түсері анық.

 

ҚАЛАНЫ КӨРКЕЙТУ – ОРТАҚ ЖАУАПКЕРШІЛІК

Қаламызда мемлекеттік құрылыс нормаларын, ережелері мен талаптарын бұзып, заңсыз салынған құрылыс нысандарын анықтау, түсіндіру, алдын алу жұмыстары жүргізілуде. Осыған орай құрамы қалалық сәулет және қала құрылысы, жер қатынастары, кәсіпкерлік, ТҮКШ және тұрғын үй инспекциясы, жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі мамандарынан және учаскелік полиция инспекторларынан тұратын арнайы жұмыс тобы да құрылды.

Осы жұмыс тобы 11 маусым күні БАҚ өкілдерімен бірге Қайым Мұхамедханов, Шмидт көшелерінен Морозов көшесіне дейінгі аралықтағы сауда нысандарын аралады.

- Қаламызда тұрғындардың игілігі үшін қазіргі жүргізіліп жатқан абаттандыру мен көгалдандыру жұмыстары аясында тұрғын үй құрылыстары салынып, жолдар жөнделіп жатыр. Облыс және қала әкімінің тапсырмасы бойынша жұмыс істеп жатқан бөлшек сауда жасайтын дүңгіршектер мен павильондарды, тұрғын үйлердің бірінші қабаттарында орналасқан халыққа тұрмыстық қызмет көрсететін дүкен, офис, дәріхана сынды нысандарды тәртіпке келтірмекпіз. Бұл орайда осы нысандардың иелері дер уағында ағымдағы жөндеу жұмыстарын жүргізді ме, өз қарауындағы аумақтың тазалығын сақтап отыр ма, міне, осының бәрін тексеріп білеміз. Дегенмен қазіргі уақытта жекенің қарауындағы көптеген нысандардың ахуалы тіптен сын көтермейтінін несіне жасырып, жабамыз. Бірінші қабатта орналасқан коммерциялық нысандарда ең қарапайым жайт - мүгедек жандардың кіріп-шығуы мүлдем ескерілмеген. Бұл бір жолғы жазалау іс-шарасы емес, керісінше, біз кәсіпкерлерді құлағдар етіп, не істеу керек екенін түсіндіреміз. Бұдан кейін жағдайлары мәз емес дүңгіршектер мен павильондардың жұмыс істеуін мүлдем тоқтатамыз. Бүгін тек түсіндіру жұмыстары жүргізіледі. Егер өрескел заң бұзушылық орын ала қалса, онда қолданыстағы заң аясында әкімшілік хаттама толтырамыз. Мұндай рейд қала келбетін ажарландыруда үлкен рөл атқарады,- дейді Семей қаласының сәулет және қала құрылысы бөлімінің басшысы Бақтияр Сәлімов.

Рейд барысында Қайым Мұхамедханов көшесі бойында кәсіпкердің өз қаражаты есебінен салынып жатқан, салынған, жұмыс істеп тұрған нысандарға жұмыс тобы тарапынан талдау жүргізілді. Кәсіпкерлік нысан иелеріне, Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 316, 319-баптарына сәйкес, объектілерді жобалау құжаттамасынсыз салғаны үшін айыппұл көзделгені туралы, құрылысты рәсімдеу тәртібі жайлы түсіндіріліп, жаднама берілді.

Жұмыс тобы ең әуелі «Космос» бизнес орталығында болды. Одан кейін тұрғын үйдің бірінші қабатында жаңадан салынып жатқан «Тами» дүкенінің иесімен жолықты.

- Мұндай рейдтердің өтіп тұрғаны жақсы, әрине. Бірақ өте аз өтеді. Біз қаламыздың абаттанғанын, жасыл желекке оранғанын қалаймыз. Өз ісімізді жаңадан ашып, құрылыс жұмыстарын енді-енді бастаған шақта, тұрғындар мен тиісті органдар тарапынан бірде орынды, енді бірде орынсыз талаптар туындайды. Жаңа құрылыс салушылар қаланың көркін кіргізетін абаттандыру жұмысын жүргізіп және көше шамдарын орнатуды да ескеруі керек. Белгілі бір аумақты жеке ісіңе пайдаландың ба, өзгенің де жағдайын ойлауға тиіссің. Міне, сондықтан осындай рейдтердің тұрақты жүргізілгені жақсы болар еді. Мұндай тексерулер жиі болып тұрғанын қолдаймын,- дейді жеке кәсіпкер Александр Макаров.

Кәсіпкерлер құрылыс бастарда өзім білемдікке салынбай, тұрғындардың жағдайын ескеріп, өзінің жобалық-сметалық құжаттамасын заң аясында жоспарлап, тиісті орындарға бекітіп алғаны ләзім екенін осы жолы «Тами» дүкенінің иесі Александр Макаров та нақтылай түсті.

Атқарылған жұмыстың нәтижесінде заң бұзушылыққа жол берген тұлғаларға Әкімшілік құқық бұзушылық кодексінде белгіленген шараларды қолдану мақсатында әуелі түсіндіру жұмыстары жүргізіліп, нәтиже шықпаса, облыстық Мемлекеттік сәулет-құрылыс бақылау басқармасына хатпен мәліметтер жолданып, тиісті шаралар қабылданады.

Енді бұдан былай кәсіп иелері өздеріне тиісті органдар тарапынан жасалған ескертуден қорытынды шығармаған жағдайда, қала көлемінде мемлекеттік құрылыс нормаларын, ережелері мен талаптарын бұзып салынған заңсыз құрылыстар жойылатын болады.

Осы жолы тағы бір мәлім болған жайт - құрылыс заңдылығының орындалу деңгейі бүгінде Семей қаласы бойынша артып келеді. Өйткені заңдастыруды кейінге шегеріп, қайтсем де табыс табамын деп, рұқсатсыз құрылыс жүргізетіндер пайда орнына өздері шығындалатыны дау тудырмайтын ақиқатқа айналып отыр. Бір кездердегідей әуелі салып аламын, содан кейін айыппұлын төлеп, заңдастырып аламын деушілерге ендігі жерде мықты тосқауыл бар. Білместіктен немесе білгісі келмегендіктен белгіленбеген жерге сауда нүктесін орналастыру сияқты жөнсіздіктер әлі де қылаң береді. Бірақ заңды білмеу жауапкершіліктен еш босатпайды. Сондықтан әр кәсіпкер өз ісін бастамас бұрын алдымен оның заңдылығын қамдап алмаса болмайды.

Серік ӘБІЛҚАСЫМҰЛЫ, «Семей таңы»

 

ЖЕР АСТЫ ӨТКЕЛДЕРІ ҚАРАУСЫЗ ҚАЛМАСЫН

Жаһандану дәуірі шаһар тұрғындарын жүргінші мен жүргізуші деп екі үлкен топқа бөліп тастады. Соңғы жылдары қай шаһарда болмасын жол құрылысы кезінде жер асты өткелдері назардан тыс қалып, қаржы бөлу жағы мүлдем тоқтап тұр. Бұл мәселеден біздің Семей де тысқары қалып тұрған жоқ.

Осы қазіргі қалыптасып отырған жағдай семейлік жаяу жүргіншілердің орынды наразылығын туғызып отыр. Бұл наразылық Семей қаласының жолдарын жөндеуге бөлінген 2 млрд. 400 млн. теңгеден жер асты жолдарын жөндеуге бір тиынның да бөлінбеуінен туындап, қала тірлігіне бейжай қарамайтын жандар орынды дабыл көтерді.

Бүгінгі таңда Семей қаласында 8 жер асты өткеліжәне бір жер үсті өткелі бар,бірақ солардың төртеуі ғана замана талабына жауап береді.

«Семей таңы» газеті журналистерінің жүргізген зерттеуі нәтижесінде шаһарымыздағы жер асты өткелдерінің басым көпшілігі КСРО құрдымға кеткеннен бері еш күрделі жөндеу көрмеген екен. Солай болғанымен де қала әкімшілігі осы мәселені шешуге зор ынта танытып отыр. Дегенмен осы өткелдерден жаяу жүргіншілердің, аз жүруіне және көп жүруіне қатысты, шағын және орта бизнес өкілдері аталған объектілердің жартысында өз істерін ашуға құлық танытып отырған жоқ. Билік пен бизнес арасындағы әріптестіктің қаламыздағы 4 жер асты өткелін тиімді игеруге мүмкіндік бергенін ашық айтуға тиіспіз.

- Шәкәрім даңғылындағы жер асты өткелі көпжылдан бері апатты жағдайда. Басшылықтағылар бұл жағдайдың орын алуын жөндеуге бөлінетін ақшаның жоқтығына апарып тірейді. Шындығында, бұл жерде жарық атымен жоқ. Кішкентайы барлардың сәбиарбасыөткел баспалдағымен әзер жоғары көтеріледі. Қыста жылтыр мұздан тайып жығыла жаздайсың. Ал мынау қаланың қақ ортасындағы өткел. Кей өткелдерді көптен бері түнгі мезгілде қаңғыбастар мекен етіп жүр. Осыны жергілікті билік қаперіне алса екен,- дейді Семей қаласының тұрғыны Анна Сергеевна.

Қаладағы 4 жер асты жолы сауда-саттық пен шағын кәсіпкерлікті жүргізуге қолайлы болып отыр. Ал бір сағатта автобустан 3-4 адам ғана түсетін Достоевский аялдамасы жанындағы жер асты өткелі туралы бұлай дей алмаймыз. Біз осы жер асты жолдарында саудасын қыздырып жатқан бизнес өкілдерінің жұмысына разы болдық. Тып-тинақтай тазалық көңілімізді көктем етті.

Осы журналистік зерттеу барысында қаламыздағы жер асты өткелдерін екі топқа бөлу керек деген тоқтамға келдік. Бірінші топқа жататындарға орта және шағын бизнес құлық танытып, белгілі бір деңгейде оған жұмсалатын шығынның жартысын көтеріп алып, іші-сыртын күтіп ұстауды өз мойнына алса, екінші топқа жататындар тікелей тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы және тұрғын үй инспекциясы басқаруында қала береді. Міне, осы тікелей қала билігі қарауында қалған жер асты өткелдері жұрт алаңдаушылығын орынды туғызып отыр.

Осы мәселеге қатысты Семей қаласының жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімінің басшысыСерікқали Жұмановқа жолығып, пікірін білдік.

- Жұрттың арасына тараған Семейдегі жол жөндеуге бөлінген қаржы жер асты өткелдеріне дежұмсалуға тиіс деген қате пікірді бізде естіп жатырмыз. Бұл ақшаның жер асты өткелдерін жөндеуге еш қатысы жоқ. Жалпы, Семей қаласында 8 жер асты өткелі бар. Барлығы біздің есебімізде тұр. Қолданыстағы заң бойынша осы жер асты өткелдерінде өз кәсібін ашамын дегендердің қолын қаққан жоқпыз. Қайта Семей қаласының қаржы бөлімімен бірлесіп, қолымыздан келген бар жағдайды оларға жасап жатырмыз. Бұл әріптестік 1998 жылдан бері жалғасып келеді. Осы жерлерді жалға алғандар күтіп ұстау мен тазалығын қолға алады. Осылайша, Әуезов даңғылындағы, Базар маңындағы және Қабанбай батыр мен Қайым Мұхамедханов көшелеріндегі жеке кәсіп иелері өз шаруаларын дөңгелетіп жатыр. Қалған 4 нысанды «Зеленстрой» мекемесі арқылы өзіміз күтіп ұстаудамыз. Бір қынжылтары - өткелдердің ішін жарықтандыру үшін біз қойған электр шамдарын мәдениеті төмен кейбір тұрғындар бұрап алып кетеді. Қайта-қайта қоя бергенге бізге бөлінген бюджет қаржысы көтермейді. Оның үстіне біздегі әр тиын есептеулі.Бір өкініштісі,соңғы 5 жылдан бері күрделі жөндеуге мүлдем ақша бөлінбей келеді. Биыл мен осы жер асты өткелдеріне су кірмесін, жауын іші мен маңын көлкітпесін деп қаржы бөлуді сұрадым. Екі өткелдің төбесіне жөндеу жасау үшін сметалық-құжаттамалық есептеуді дайындап, 16 миллион қаржы алдық. Осы бөлінген қаржыға екі өткелдің төбесін жабамыз. Жөндеу жұмысы басталып та кетті. Аманшылық болса, маусым айының соңында бітіреміз. Қазір Қабанбай батыр көшесіндегі өткелдің төбесі жабылып бітті. Бұл жұмыстарды мердігер компания «Металлист» ЖШС атқаруда,- деді бөлім басшысы.

Қаламыздағы биылғы тағы бір жағымды жаңалық Орталық алаңдағы жер үсті өткелінің пайдалануға берілуі болды. Серікқали Жұмановтың сөзіне сүйенсек, жер үсті өткелі 2014 жылы құны 74 миллион теңгеге бағаланып жоспарлаған екен. Құрылысы 4 жылға созылып, биыл көктемде аяқталып, халық игілігіне пайдалануға берілді.

- Осы сияқты өткелді халық көп жүретін Медицина университеті және №21 мектептің жанынан салуды ойға алған болатынбыз. Бірақ қазір оның құны 100 миллион теңгеден асып кететін болып тұр. Әрі салынған өткелде түсіп-шығуы қиын мүгедектерге жағдай жасалмай қалды. Бұл біздің кінәміз емес. Игерілмеген қаржыға құрылысты салып бітіретін мердігерді зорға таптық. Қала әкімі Ермак Сәлімов ШҚО әкіміне шығып, сақалды құрылысқа нүкте қойып, шаһар тұрғындарына сыйлық жасады. Жеңіс мерекесі қарсаңында ашып, жұртты бір қуантты,-дейді Серікқали Жұманов.

Серік ӘБІЛҚАСЫМҰЛЫ, «Семей таңы»

 

Еще статьи...