"Семей таңы" газеті
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
PDF нұсқа
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
"Семей таңы" газеті
PDF
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау

ҚҰЖАТ АЙНАЛЫМЫНДАҒЫ МЕМЛЕКЕТТІК ТІЛДІҢ ҮЛЕСІ АРТУДА

05.11.2021
ҚҰЖАТ

Семей

Семейде құжат айналымындағы мемлекеттік тілдің үлесі 97%-ды құрады. Осы және басқа да мәліметтер «Қазақстан Республикасында тіл саясатын іске асыру жөніндегі 2020-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламаның орындалу барысы туралы» мәселе қаралған қалалық әкімдік отырысында айтылды.

Тіл саясаты саласында өңірді дамыту ұлттық бірегейлікті қалыптастыруға, мемлекеттік тіл саясатын тиімді ақпараттық сүйемелдеуге, қоғамдық тұрақтылық пен ұлтаралық келісімді нығайтуға бағытталған.

Семей қаласы бойынша ҚР тіл саясатының 2020–2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасын іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспары бекітілді.

Мемлекеттік және басқа тілдерді үйрену үшін қаланың барлық тұрғындарына мемлекеттік қолдау көрсетіледі. Тілдерді оқыту бойынша тегін курстар ұйымдастыру мақсатында 2013 жылдан бастап «Семей қаласының тілдерді оқыту орталығы» КММ жұмыс істейді. 2020-2021 оқу жылында орталық базасында мемлекеттік тілді 719 адам, ағылшын тілін  269 адам, орыс тілін 236 адам оқыды. Ағымдағы оқу жылында қазақ тілін 279 адам, орыс тілін 103 адам, ағылшын тілін 89 адам үйренуде.

Қалада тұратын этностар өкілдерінің тілдерін оқыту үшін Тілдерді оқыту орталығының базасында жексенбілік мектеп жұмыс істейді. Ағымдағы оқу жылында жексенбілік мектепте татар тілін 30, неміс тілін 19 және орыс тілін 16 адам үйреніп жүр.

«Шығыс Қазақстан облысының Семей қаласындағы ұлттық — тілдік ахуал туралы» әлеуметтік сауалнаманың қорытындысы бойынша, 2020 жылы мемлекеттік тілді меңгерген халықтың үлесі 96 пайызды құрап, 2019 жылмен салыстырғанда 1,2 есеге артты. Ағылшын тілін меңгерген тұрғындардың үлесі 7,9 пайызды үш тілді (қазақ, орыс және ағылшын тілдерін) меңгерген тұрғындардың үлесі 7 пайызды құрады.

Қала тұрғындары мемлекеттік және басқа тілдерді дамытуға бағытталған республикалық және облыстық іс-шараларға белсенді қатысады. Атап айтқанда, «Мен қазақша сөйлеймін» республикалық акциясына түрлі этнос жастарының 20 өкілі қатысты. Облыстық «Тіл шебері» байқауында 3-ші орынды №3 мектептің ағылшын тілі мұғалімі Баян Төлегенова иеленді. Тілдерді дамыту басқармасы ұйымдастырған «Тіл байлығы – Тәуелсіздік кепілі» облыстық челленджінде ШҚО ХҚКО Семей филиалының №2 бөлімшесі 3-ші орын алды. Мемлекеттік қызметкерлер арасында ұйымдастырылған «Ұлттық ономастика – ел айнасы» атты облыстық байқауда 1-орынды Семей қаласының Мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің тілдерді дамыту секторының мамандарынан құралған «Алаш» командасы жеңіп алды. Облыстық «Мемлекеттік тіл – Тәуелсіздік символы» байқауында педагогикалық колледждің 3-ші курс студенті Мария Ягель екінші орынды иеленді.

Тоқсан сайын мемлекеттік органдардың құжат айналымына мониторинг жүргізіледі. Шығыс құжат айналымындағы мемлекеттік тілдің үлесі 2020 жылы 95 пайызды, ағымдағы жылдың 9 айының қорытындысы бойынша 97 пайызды құрады.

Бүгінде «Қазақстан Республикасындағы тіл туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 21-бабының орындалуын қамтамасыз ету мақсатында жоспарлы жұмыстар жүргізілуде.

Қала тұрғындарынан сауда және қоғамдық көлік нысандарындағы көрнекі ақпарат пен жарнама мәтіндеріндегі бұзушылықтар туралы көптеген шағымдар келіп түседі. Атап айтқанда, «Профкрепеж» дүкенінде тіл туралы заңнама талаптарының сақталмайтынына қатысты өтініш келіп түсті. Мәдениет және тілдерді дамыту бөлімінің мамандары аталған дүкенге барып, түсіндіру жұмыстарын жүргізді. Нәтижесінде бұзушылықтар заңнама нормаларына сәйкес жойылды.

Осындай бұзушылықтар бойынша түсіндіру жұмыстарын жүргізу мақсатында ағымдағы жылдың ақпан айында «Тіл қорғандары» еріктілер тобы құрылды. «Тіл қорғандары» еріктілер тобының құрамына қоғамдық белсенділер, жастар орталықтарының, этномәдени бірлестіктердің өкілдері және басқа да белсенділер енгізілді. Олардың қатарында Орал Шәріпбаев «Қазақ тілі» халықаралық қоғамының вице-президенті, Антонина Клиновицкая Семей Орыс әлеуметтік-мәдени орталығының басшысы, Лилия Гончарук ШҚО «Возрождение» неміс қоғамдық бірлестігінің басшысы, Аркадий Резник  «Бокер» еврей мәдени орталығының басшысы және басқалар бар.

«Тіл қорғандары» волонтерлік тобы бұзушылықтар анықталған кезде қоғамның түрлі салаларында мемлекеттік тілді пайдалану бойынша түсіндіру жұмыстарын жүргізеді. Мысалы, «Сауатты жарнама» акциясы аясында еріктілер тобы қаланың 300 шағын және орта бизнес субъектісіне мониторинг жасап, түсіндіру жұмыстарын жүргізді.

Еріктілердің жұмысы өз нәтижелерін беріп жатыр деуге болады. Қалай болғанда да, қала билігі заң бұзушыларға қатысты қатаң заңнамалық нормаларды ешқашан қолданбаған. ҚР Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 75-бабының 3-тармағына сәйкес, деректемелер мен көрнекі ақпаратты орналастыру жөніндегі талаптар бұзылған кезде ескерту жасалады. Бір жыл ішінде қайталап жасалған іс-әрекет – лауазымды адамдарға, шағын кәсіпкерлік субъектілеріне немесе коммерциялық емес ұйымдарға – бес, орта кәсіпкерлік субъектілеріне — он, ірі кәсіпкерлік субъектілеріне жиырма бес айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.

Ономастика саласындағы проблемалардың бірі көшелердің аншлагтарын ауыстыру болып табылады. 2018 жылы ҚР Мәдениет және спорт министрлігі көшелердің аншлагтарын жазу және орналастыру бойынша бірыңғай үлгі әзірледі. Осы үлгі бойынша 2017-2018 жылдары 12 көше — Қайым Мұхамедханов, Мәңгілік ел, Әзілхан Нұршайықов, Жібек Жолы, Ардагерлер және т.б. көшелер өзгертілді. Семей көшелерінің басым бөлігіндегі аншлагтарды ауыстыру айтарлықтай қаржыландыруды талап етеді. Экономикалық есеп бойынша, 1 аншлаг шамамен 3 мың теңге тұрады.

Алдағы уақытта Қазақстанда ана тілін дамытуға үлес қосқан белсенділер «Ана тілін дамытуға үлес қосқан үшін» төсбелгісімен марапатталатын болады. Осы жылдың соңына дейін Білім және ғылым министрлігінің Тіл саясаты комитеті осы белгінің алғашқы данасын дайындауды жоспарлап отыр.

 Әлібек КЕМЕЛХАН,

«Семей таңы»

Мақалада: ҚҰЖАТ

Ұқсас жаңалықтар

«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

20.11.2026
«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

«АйтClub» интеллектуалды клубының алғашқы отырысында Мемлекет басшысының «Халықтық құрылыс» бастамасы және оны өңірде жүзеге асыру жолдары талқыланды. Отырыста Абай облысы...

Толығырақ...Details

«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

20.11.2026
«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауында инклюзивті білім беру мәселесіне назар аударылды. Бұл мәселе Абай облыстық «АйтClub» интеллектуалды клубының...

Толығырақ...Details

Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

20.11.2026
Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

Абай облысында қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық және өңірлік даму мәселелерін сарапшылармен бірге талқылауға арналған «АйтClub» интеллектуалды клубының алғашқы отырысы өтті. Жаңа пікірталас...

Толығырақ...Details

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

19.11.2026
66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

«Кітап оқитын ұлт» республикалық марафоны 66-күнге жетті. Осы уақыт ішінде қатысушылар 1,5 миллионнан астам кітап оқыды. Қазір қатысушылар марафонның бесінші...

Толығырақ...Details

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

19.11.2026
Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

Мемлекет басшысының Қазақстан халқына Жолдауында көтерілген «Халықтық құрылыс» бастамасы, экономиканы әртараптандыру, көлік-логистика инфрақұрылымын дамыту және еңбек адамдарының әл-ауқатын арттыру мәселелері...

Толығырақ...Details

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

19.11.2026
«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

Қазақстанның ауқымды «Халықтық құрылыс» бағдарламасы шетелдік EU Reporter басылымындағы мақалаға арқау болды. «Құрылыс және тағы да құрылыс! Қазақстан инфрақұрылымды дамыту...

Толығырақ...Details

Жаңалықтар

«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

8 часов бұрын

«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

8 часов бұрын

Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

8 часов бұрын

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

1 день бұрын

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

1 день бұрын

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

1 день бұрын

Энергетикалық қауіпсіздік: Қазақстанның тұрақты дамуы үшін инфрақұрылымды жаңғырту маңызды

1 день бұрын

Адамның қадір-қасиеті мен жеке бас бостандығы – Конституция қорғауындағы құндылықтар

1 день бұрын

Шындық пен жауапкершілік: Абай облысының журналистері студенттермен кәсіби этика мәселелерін талқылады

2 дня бұрын

Камералдық бақылау нәтижесі бойынша жолданған хабарламаларды орындау тәртібі. Салық төлеушілер нені білуі қажет?

2 дня бұрын
Тағы оқу...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Веб-менеджер:
Ерлан Айқынұлы


«Семей таңы» газеті 1969 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2009 жылы ҚР Президентінің БАҚ саласындағы
грантымен марапатталған.

Редакция мекенжайы:

F18A5H3, Семей қаласы,
Қайым Мұхамедханов көшесі,12.

Байланыс:

Директордың қабылдау бөлмесі — 523657;
бас редактор — 520984;
Жарнама және баспасөзге жазылу бөлімі — 560803;
факс — 520475.

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігі берген қайта тіркеу куәлігі
№7220-Г, 30.07.2018.ж.


Яндекс.Метрика

© «ABAI AIMAQ MEDIA» ЖШС

Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС