"Семей таңы" газеті
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
PDF нұсқа
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
"Семей таңы" газеті
PDF
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау

Шәкәрімнің Шығыс Түркістандағы ұрпағы және оның тағдыры

01.05.2022
Шәкәрімнің Шығыс Түркістандағы ұрпағы және оның тағдыры

Шәкәрімнің Шығыс Түркістандағы ұрпағы және оның тағдыры

Алаштың ардақты арыстарының бірі, ұлы Абай идеясының жалғасы —  Шәкерім Құдайбердіұлы. Ұлы тұлғаның ұрпақтары да зобалаң жылдары шылдай тозып, босып кеткені жалпыға аян. Сөз еткелі отырғанымыз — қажының ұрпағы Зият Шәкерімұлы туралы болмақ. Шәкәрімұлы Зият (1908, Шығыс Қазақстан облысы, Абай ауданы – 1937, Шығыс Түркістан) – ақын, драматург. Қазақ поэзиясының ірі өкілі Шәкәрім Құдайбердіұлының баласы. 1931 жылы ел басына түскен қиыншылықта әке ақылымен жұртпен бірге Қытайға кетуге мәжбүр болған. 1934 жылы Шығыс Түркістандағы Сарысүмбе қаласында қысқа мерзімді оқытушылар курсын бітіреді де, Алтай аймағының оқу-ағарту бөлімінде қызмет етіп, ойын-сауық істерін ұйымдастырумен айналысады.

1935 жылы Үрімжі қаласындағы қазақ-кырғыз ағарту ұйымының ойын-сауық бөлімінің меңгерушісі және “Шыңжаң” газеті қазақ редакциясының әдебиет бөлімінің меңгерушісі қызметін атқарған. 1937 жылы Шыңсысай үстемдігі орнаған кезде жалған жаламен ұсталып, хабар-ошарсыз кетеді. Зият алғаш алтай еліне белгілі, көзі ашық Мәми Жұртпайұлының ауылында болып, бала оқытады. Кейін ел ағасы Шәріпқанның шақыруымен Үрімжіге барып қызмет істейді. Бұл барыста қайынатасы Сейтқазының асқан білімділгімен қоса, өзінің де алымдылығымен ел көзіне түседі. Соның арқасында, қыруар жұмыстар атқарады,. Бірақ тұлғаның басына сол кездегі үкіметтің сатқындығы себепті қайтадан ұсталып, сол жердегі түрмеде соңғы өмірі аяқталады. Бұл жөнінде ақын Таңжарық «Жолды Зиятқа» деген өлеңінде былай айтады:

«Халқыңа білім берген зиялысың,
Айтуға мақтан етіп тұрады ісің.
Данадан Шәкәрімдей асыл туған,
Көзі де асылымның, тұяғысың.»

-деп ұзақ толғау арнайды. Айталық, Таңжарық –бүгінгі  күнде қытай-қазақ әдебиетінің ең шоқтығы биік тұлғасы, ал Зиятпен таныстығы оның сол ортада атқарған алымды жұмыстары мен ізгі мұрат

жолындағы ортақ құлшыныстарынан етене жақындық болғаны шындық, әр қазақ бұл ортақ мұрат жолында бір жағадан бас, бір  жеңнен қол шығарып,  еркіндікке, теңдікке ұмтылғаны баршаға аян.

Бұл мақаланы жазу арқылы өткен асыл тұлғаларымыздың елдік жолындағы ұлы ерлігін дәріптеу және өшпестей із қалдырған баба аманатын ұрпақ жадысына сіңдірсек деген ізгі ниетпен жаздық. Олқы жері болса,  көп талқысына салар тұсымызды көптен күтеміз дегіміз келеді.

Пайдаланылған мәтериалдар:

  • Мидхат Разданұлы «Белестер белгісі» кітабы.
  • «Қазақ газеті»1917жылғы сандары
  • «Таңжарық Жолдыұлы» арнаулар

Мақаланың ғылыми жетекшісі:

Әл-Фараби атындағы қазақ ұлттық университеті тарих  факултетінің профессоры Қозыбақов Ф.А

Автор: 

Әл-фараби атындағы қазақ ұлттық универстетінің
1курс  студенті ОРЫНБЕК БЕРДІБЕКҰЛЫ

БІЗДІ ӘЛЕУМЕТТІК ЖЕЛІЛЕРДЕН ОҚЫҢЫЗ!

       "Қауіп төнуі ықтимал" астероид Жерге жақындады"Қауіп төнуі ықтимал" астероид Жерге жақындады"Қауіп төнуі ықтимал" астероид Жерге жақындады"Қауіп төнуі ықтимал" астероид Жерге жақындады

Мақалада: Зият ШәкерімұлыШәкәрімнің ұрпағыШәкәрімнің Шығыс Түркістандағы ұрпағы және оның тағдырыШәкәрімұлы ЗиятШәкерім Құдайбердіұлы

Ұқсас жаңалықтар

«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

20.11.2026
«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

«АйтClub» интеллектуалды клубының алғашқы отырысында Мемлекет басшысының «Халықтық құрылыс» бастамасы және оны өңірде жүзеге асыру жолдары талқыланды. Отырыста Абай облысы...

Толығырақ...Details

«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

20.11.2026
«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына Жолдауында инклюзивті білім беру мәселесіне назар аударылды. Бұл мәселе Абай облыстық «АйтClub» интеллектуалды клубының...

Толығырақ...Details

Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

20.11.2026
Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

Абай облысында қоғамдық-саяси, әлеуметтік-экономикалық және өңірлік даму мәселелерін сарапшылармен бірге талқылауға арналған «АйтClub» интеллектуалды клубының алғашқы отырысы өтті. Жаңа пікірталас...

Толығырақ...Details

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

19.11.2026
66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

«Кітап оқитын ұлт» республикалық марафоны 66-күнге жетті. Осы уақыт ішінде қатысушылар 1,5 миллионнан астам кітап оқыды. Қазір қатысушылар марафонның бесінші...

Толығырақ...Details

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

19.11.2026
Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

Мемлекет басшысының Қазақстан халқына Жолдауында көтерілген «Халықтық құрылыс» бастамасы, экономиканы әртараптандыру, көлік-логистика инфрақұрылымын дамыту және еңбек адамдарының әл-ауқатын арттыру мәселелері...

Толығырақ...Details

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

19.11.2026
«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

Қазақстанның ауқымды «Халықтық құрылыс» бағдарламасы шетелдік EU Reporter басылымындағы мақалаға арқау болды. «Құрылыс және тағы да құрылыс! Қазақстан инфрақұрылымды дамыту...

Толығырақ...Details

Жаңалықтар

«АйтClub» алаңында «Халықтық құрылыс» бастамасын өңірде іске асыру жолдары талқыланды

3 часа бұрын

«АйтClub» алаңында инклюзивті білім беру мәселелері талқыланды

3 часа бұрын

Абай облысында «АйтClub» интеллектуалды клубы жұмысын бастады

3 часа бұрын

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

20 часов бұрын

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

20 часов бұрын

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

23 часа бұрын

Энергетикалық қауіпсіздік: Қазақстанның тұрақты дамуы үшін инфрақұрылымды жаңғырту маңызды

23 часа бұрын

Адамның қадір-қасиеті мен жеке бас бостандығы – Конституция қорғауындағы құндылықтар

24 часа бұрын

Шындық пен жауапкершілік: Абай облысының журналистері студенттермен кәсіби этика мәселелерін талқылады

2 дня бұрын

Камералдық бақылау нәтижесі бойынша жолданған хабарламаларды орындау тәртібі. Салық төлеушілер нені білуі қажет?

2 дня бұрын
Тағы оқу...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Веб-менеджер:
Ерлан Айқынұлы


«Семей таңы» газеті 1969 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2009 жылы ҚР Президентінің БАҚ саласындағы
грантымен марапатталған.

Редакция мекенжайы:

F18A5H3, Семей қаласы,
Қайым Мұхамедханов көшесі,12.

Байланыс:

Директордың қабылдау бөлмесі — 523657;
бас редактор — 520984;
Жарнама және баспасөзге жазылу бөлімі — 560803;
факс — 520475.

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігі берген қайта тіркеу куәлігі
№7220-Г, 30.07.2018.ж.


Яндекс.Метрика

© «ABAI AIMAQ MEDIA» ЖШС

Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС