"Семей таңы" газеті
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
PDF нұсқа
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
"Семей таңы" газеті
PDF
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау

СӘЙГҮЛІК БАПТАҒАН БОЛАТ

07.12.2018

Жылқыны қолға үйрету арқылы біздің бабаларымыз өз дәуірінде адам айтқысыз үстемдікке ие болды. Ал жаһандық ауқымда алсақ, шаруашылық пен әскери саладағы теңдессіз революцияға жол ашты.

Жылқының қолға үйретілуі атқа міну мәдениетінің де негізін қалады. Бес қаруын асынған салт атты сарбаз айбарлы көшпенділер империялары тарих сахнасына шыққан дәуірдің символына айналды.

Ту ұстаған салт атты жауынгердің бейнесі – батырлар заманының ең танымал эмблемасы, сонымен қатар, атты әскердің пайда болуына байланысты қалыптасқан көшпенділер әлемі «мәдени кодының» айрықша элементі.

Мемлекет басшысының «Ұлы даланың жеті қыры» мақаласынан

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Ұлы даланың жеті қыры» атты мақаласында: …біз айтқалы отырған зор мәдени жетістіктер шоғыры даламызға сырттан келген жоқ, керісінше, көпшілігі осы кең-байтақ өлкеде пайда болып, содан кейін Батыс пен Шығысқа, Күнгей мен Теріскейге таралды»,- деп атап көрсетілген. Міне, сол зор мәдени жетістіктер қатарында атқа міну мәдениеті де бар.

Атақты Қадыр ақын: «Сәйгүлікті құйрық-жалы таралған сүйетұғын қазақ осы, қараңдар»,- деп бекер жырламаған. «Жылқы мінездес халықпыз» деген бабалардан қалған даналық сөз және бар. Өмір сүру салты аттың жалында, түйенің қомында қалыптасқан халықтың бүгінгі ұрпақтары да атқа міну мәдениетін заман талабына сай дамытып келеді. Осы пікірімізге дәлел ретінде Тарбағатай ауданындағы Екпін ауылының белгілі кәсіпкері Болат Қойбағаровтың ат спортын дамытудағы тірлігін айтуға болады.

Үлкендерден: «Алла Тағала істеріңді берекелі, аттарыңды бәйгелі, өздеріңді әйгілі қылсын!» деген бата алған Болат Қойбағаровты осы аймақтағы атсүйер қауым, ат спортының жанкүйерлері, әсіресе атбегілер жақсы біледі. Ел ішінде қандай да бір жарыс болса, аламан бәйге, құнан жарыс, тай жарыстардың басы-қасында жұртқа танымал атбегілермен бірге Болат та жүреді.

Болаттың жекеменшік ат спорты мектебі бар. Кәсіпкерлік, ат спортын дамыту жөніндегі жоспарлары облыс және аудан басшылары тарапынан қолдау тапқан Болат бұл іске білек сыбана араласқалы екі жыл болды.

— Ат спорты мектебінің басты мақсаты – жасөспірімдерді атқа мінуге, ат спорты өнеріне баулу. Жұмысымыз бір арнаға түсіп, қалыптасып қалды. Он екі бәйге атымыз бар. Он бес бала оқуға тіркелген. Ауылда атқа мінем, шабандоз болам деген бала көп. Серікбол, Алмас, Дәурен, Алмат және басқа шәкірттеріміз жақсы шабандоз ретінде танылып отыр. Оларға ат баптаудың қыры мен сырын жиенім Айдар Байнұрқашев бастаған жаттықтырушылар үйретеді. Басты мақсаттарымыздың бірі бәйге аттарын шығару болғандықтан, басқа жақтың асыл тұқымды, қаны таза жылқыларын әкеліп, жерсіндіру, өзіміздің табиғат жағдайына бейімдеуге де көңіл бөлдік. Кавказдан, Ростовтан, Мәскеуден әрқайсысын бес миллионнан жиырма шақты жылқы сатып алдық. Қазір олардан алынған құлындар мықты болып қалыптасып келеді. Жалпы, жергілікті жылқылар ыстыққа да, суыққа да шыдамды келеді. Ат жарыстарындағы табыстарымыз да жаман емес. Түрлі бәйгелерде екі рет жеңіл автокөлік ұтып алдық. Басқадай бағалы жүлделер де жеткілікті. Соңғы он-он бес жылда Ақсуаттан ондай бәйгелер шыққанын естімедік. Ауданның абыройын асырған ондай жетістік — осы ат спорты мектебі жұмысының нәтижесі. Изор атты бәйгеміз жарыстың алдын бермейді.

Балалар сабаққа аптасына үш күн келеді. Олар сәйгүліктерге күн сайын таңғы уақытта мініп, аттың тынысын ашу, сергіту үшін бес-он шақырым жер жүріп қайтады. Ат қораларды талапқа сай таза ұстап, жүйріктерге жемін, суын беріп, уақтылы күтуде Сержан, Әлібек сынды азаматтардың еңбегі ерекше.

— Атбегілік — атадан берілетін қасиет, осы істі қалай бастадың, ата-ананың ықпалы болды ма?- деген сауылымызға Болат:

— Ат бәйгесі десе ішкен асын жерге қоятын қазақтың баласымыз ғой. Әкеміз Қари мұғалім болды, шешеміз Күлпаш алғашқы комбайншылардың бірі еді. Кішкентай күнімізден атқа мініп өстік. Еркежирен, Елікжирен, Қозыкүрең, Кердауыл сияқты бәйге аттарының жарыстардағы шабысын құмарта тамашалап өстік. Содан да болар, осы ат баптау, жүйрік жарату ісіне қызықтым. Оның үстіне баламыз Бақытжан өзге құрдастары сияқты атқұмар болды, бәйгеге құмартты, шабандоз болды. Бәрін бастаған сол балам десем де болады. Оған қоса ауданымыздың әкімі Ділдабек Тәжібайұлы Оразбаевтың ақыл-кеңесі де маған көп ой салды. Үлкен шаруашылығымның бар екенін алға тартып, Ақжардағы сияқты бір ат спорты мектебін осы жақтан да ашу жөнінде пікірін білдірді. Сенім деген ғажап нәрсе ғой. Аудан басшысы сенім білдіріп тұрған соң осы шаруаға нар тәуекел деп білек сыбана кірістім. Облысымыздың әкімі Даниал Ахметов ауданымызға келген бір сапарында қабылдауында болып, шаруашылық жайын, ат спорты мектебін ашқанымды, жергілікті басшылардың кәсіпкерлік саласын қолдап отырғанын айттым,- дейді Болат Қойбағаров.

Болаттың қазықы дәстүрді, атқа міну мәдениетін жаңғырту бағытында жасап жатқан жұмыстарынан біраз ақпарат бердік. Енді Болаттай іскер азамат шыққан әулет туралы аз-кем айта кеткеннің артығы болмас. Болаттың әкесі мұғалім, анасы комбайншы болғанын жоғарыда айттық. Болат отбасындағы он баланың бірі екен. Үлкен ағасы Ермұхамбет бұрынғы Ақсуат ауданының алғашқы әкімдерінің бірі болған. Нұртас ағасы — жеке кәсіпкер. Бақытгүл – педагогика ғылымдарының кандидаты, Самат – академик. Бұл әулеттің басқа балалары да өмірден өз орындарын тапқан. Ал Болаттың зайыбы Гүлбаршын — Екпін ауылындағы 70 орындық жекеменшік балалар бақшасының меңгерушісі. Болат пен Гүлбаршын екі қыз, бір ұл тәрбиелеп, ержеткізген. Жетінші сынып оқып жүргенде ат жалын тартып мініп, шабандоз болған ұлдары Бақытжан болашақта мал дәрігері болуды қалаған екен.

Міне, сәйгүліктері бәйгенің алдын бермей келе жатқан Болат Қойбағаровтың бүгінгі жеткен жетістігі осындай.

Х.СӘТИЕВ, «Семей таңы»{jcomments off}

Ұқсас жаңалықтар

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

19.11.2026
66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

«Кітап оқитын ұлт» республикалық марафоны 66-күнге жетті. Осы уақыт ішінде қатысушылар 1,5 миллионнан астам кітап оқыды. Қазір қатысушылар марафонның бесінші...

Толығырақ...Details

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

19.11.2026
Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

Мемлекет басшысының Қазақстан халқына Жолдауында көтерілген «Халықтық құрылыс» бастамасы, экономиканы әртараптандыру, көлік-логистика инфрақұрылымын дамыту және еңбек адамдарының әл-ауқатын арттыру мәселелері...

Толығырақ...Details

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

19.11.2026
«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

Қазақстанның ауқымды «Халықтық құрылыс» бағдарламасы шетелдік EU Reporter басылымындағы мақалаға арқау болды. «Құрылыс және тағы да құрылыс! Қазақстан инфрақұрылымды дамыту...

Толығырақ...Details

Энергетикалық қауіпсіздік: Қазақстанның тұрақты дамуы үшін инфрақұрылымды жаңғырту маңызды

19.11.2026
Энергетикалық қауіпсіздік: Қазақстанның тұрақты дамуы үшін инфрақұрылымды жаңғырту маңызды

Қазақстанның экономикалық тұрақтылығын қамтамасыз ету, өнеркәсіптік өндірісті дамыту және халықтың өмір сапасын арттыру энергетика саласының тиімді жұмысына тікелей байланысты. Президент...

Толығырақ...Details

Адамның қадір-қасиеті мен жеке бас бостандығы – Конституция қорғауындағы құндылықтар

19.11.2026
Адамның қадір-қасиеті мен жеке бас бостандығы – Конституция қорғауындағы құндылықтар

Адамның өмірі, құқықтары мен бостандықтары – құқықтық мемлекеттің ең басты құндылықтары. Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясында адамның қадір-қасиетін құрметтеу, жеке бас...

Толығырақ...Details

Шындық пен жауапкершілік: Абай облысының журналистері студенттермен кәсіби этика мәселелерін талқылады

18.11.2026
Шындық пен жауапкершілік: Абай облысының журналистері студенттермен кәсіби этика мәселелерін талқылады

Абай облысында «Конституция және сөз бостандығы: журналистиканың жауапкершілігі» тақырыбында дөңгелек үстел өтті. Іс-шараға Журналистер клубының мүшелері мен жоғары оқу орнының...

Толығырақ...Details

Жаңалықтар

66 КҮНДЕ 1,5 МИЛЛИОН КІТАП: «ТАЛАПТЫ ОҚЫРМАН» БЕЛГІСІНІҢ АЛҒАШҚЫ ИЕГЕРЛЕРІ АНЫҚТАЛДЫ

16 часов бұрын

Жолдау міндеттері: инфрақұрылымды жаңғырту, өндірісті дамыту және халықтың табысын арттыру

17 часов бұрын

«Құрылыс және тағы да құрылыс!»: шетелдік БАҚ Қазақстанның инфрақұрылымға инвестиция салу тәжірибесі туралы

20 часов бұрын

Энергетикалық қауіпсіздік: Қазақстанның тұрақты дамуы үшін инфрақұрылымды жаңғырту маңызды

20 часов бұрын

Адамның қадір-қасиеті мен жеке бас бостандығы – Конституция қорғауындағы құндылықтар

20 часов бұрын

Шындық пен жауапкершілік: Абай облысының журналистері студенттермен кәсіби этика мәселелерін талқылады

2 дня бұрын

Камералдық бақылау нәтижесі бойынша жолданған хабарламаларды орындау тәртібі. Салық төлеушілер нені білуі қажет?

2 дня бұрын

Қазақстандағы ғылымның дамуы: жеті жылда қаржыландыру көлемі 3,2 есе артып, коммерцияландыру деңгейі 31%-ға жетті

2 дня бұрын

«Әкелер одағы» Қазақстанда энергетикалық сусындарға толық тыйым салуды талап етті

2 дня бұрын

Almaty SuperSki кластерінің құрылысы қарқынды жүріп жатыр

2 дня бұрын
Тағы оқу...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Веб-менеджер:
Ерлан Айқынұлы


«Семей таңы» газеті 1969 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2009 жылы ҚР Президентінің БАҚ саласындағы
грантымен марапатталған.

Редакция мекенжайы:

F18A5H3, Семей қаласы,
Қайым Мұхамедханов көшесі,12.

Байланыс:

Директордың қабылдау бөлмесі — 523657;
бас редактор — 520984;
Жарнама және баспасөзге жазылу бөлімі — 560803;
факс — 520475.

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігі берген қайта тіркеу куәлігі
№7220-Г, 30.07.2018.ж.


Яндекс.Метрика

© «ABAI AIMAQ MEDIA» ЖШС

Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС