ЕРЕКШЕ ЖАНДАР ЕСКЕРУСІЗ ҚАЛМАЙДЫ
Ерекше қажеттіліктері бар адамдар үшін кедергісіз орта құру және қызмет алу құқығын қамтамасыз ету — мемлекеттің әлеуметтік саясатының маңызды бағыттарының бірі.
Қазақстан Мүгедектердің құқықтары туралы конвенцияны 2015 жылы ратификациялаған болатын. Осылайша мүгедектігі бар адамдардың экономикалық, азаматтық, әлеуметтік және мәдени құқықтарын басқа адамдармен қатар толық іске асыру бойынша халықаралық стандарттарды енгізу міндеттемелерін қабылдады.
Мүгедектердің құқығы туралы конвенция Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясымен 2006 жылдың 13 желтоқсанында қабылданды. Заң жобасының мақсаты — мүгедектердің барлық құқықтары мен адамның негізгі бостандықтарын толық және тең пайдалануын қамтамасыз ету, қорғау және қамтамасыз ету. Конвенция мүгедектерге қатысты кемсітуді жоюға, олардың еңбек ету, денсаулық сақтау, білім алу және қоғам өміріне толық қатысуына, сот әділдігіне қол жеткізуге, жеке қол сұғылмаушылыққа, қанаушылық, қиянат жасау және жүріп-тұру бостандығына, жеке ұтқырлыққа құқықтарын қамтамасыз етуге бағытталған. Бұл орайда Мүгедектер құқықтары жөніндегі комитеті құрылғаны белгілі.
Жуырда Алтай ауданында ШҚО Қоғамдық кеңесі жанындағы мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитеттің көшпелі отырысы өтті. «Алтай ауданында халықтың қауқары аз топтарына жағдай жасау жөніндегі шаралар туралы» жиын Шығыс Қазақстан облысы ішкі саясат басқармасының тапсырысы бойынша «Қоғамдық кеңестер қызметі арқылы аумақты басқаруға тұрғындарды тарту жолымен жергілікті өзін-өзі басқаруды дамыту» тақырыбы аясында ұйымдастырылды.
Жиынға аудан әкімінің орынбасары Ж.Асқарова, мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитеттің төрайымы О.Кузовлева, мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитет мүшесі, «Душа добра» қоғамдық қоры президенті И.Ляховская, мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитет мүшесі, «Саңыраулардың қазақ қоғамы» қоғамдық бірлестігінің Шығыс Қазақстандағы филиалының төрайымы Е.Баус, мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитет мүшесі, «Алтын-Ай» мүгедек әйелдердің қоғамдық бірлестігі төрайымы М.Мирвазетдинова, мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитет мүшесі, «Еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон комитетінің ШҚО департаменті» КММ халықты әлеуметтік қорғау саласындағы бақылау бөлімінің басшысы М.Чукубаев, «ШҚО талдау және болжау институты» ЖШС жетекші маманы Д.Жакупов қатысты.
Кеңес барысында ауданда халықтың мүмкіндігі шектеулі топтарына жағдай жасау жөніндегі шаралар, Алтай қаласында жүріп-тұруы шектеулі жандар үшін әлеуметтік инфрақұрылым объектілерінің қолжетімділігін талдау нәтижелері, сондай-ақ комитеттің жұмысы туралы мәселелер қаралды.
Мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитеттің төрайымы О.Кузовлева Мемлекет басшысының Жолдауына, еліміздің әлеуметтік-экономикалық ахуалына егжей-тегжейлі тоқталды. Ол қоғамдық талқылауға ұсынылып, «Ашық НҚА» сайтында жарияланған ҚР Әлеуметтік кодексінің жобасы туралы да айтып берді.
— Кодекс жобасының мақсаты – әлеуметтік қорғау саласындағы қолданыстағы заңнаманы жетілдіру және дамыту, нормаларды халықаралық стандарттар мен ұсынымдарға сәйкестендіру, отбасын, ана мен баланы қолдауды дамыту, жұмыспен қамтуға жәрдемдесу, арнаулы әлеуметтік қызметтер жүйесіндегі менеджменттің тиімділігін, әлеуметтік қызметкерлердің мәртебесі мен кәсібилігін арттыру, республикада әлеуметтік тәуекелдердің алдын алу практикасын енгізу, көрсетілетін қызметтердің сапасын және әлеуметтік қамсыздандыру жөніндегі шаралардың тиімділігін қамтамасыз ету, — дейді Ольга Кузовлева.
Сондай-ақ ШҚО қоғамдық кеңесі жанындағы мүгедек адамдардың құқықтары жөніндегі комитеттің мүшелері комитет төрайымы О.Кузовлеваның басшылығымен аудандағы әлеуметтік инфрақұрылым нысандарының халықтың қауқары аз топтары үшін қолжетімділігіне мониторинг жүргізді. Комитет мүшелері №9, 11 орта мектептеріне және «Горняк» мәдени-сауық орталығына барды.
«Қазақстан Республикасында мүгедектерді әлеуметтік қорғау туралы» Заңның 25-бабына сәйкес, кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын жеке тұлғалар, сондай-ақ заңды тұлғалар ұлттық стандарттарға сәйкес мүгедектерге ортақ пайдаланылатын көлік құралдарына, тұрғын үйлерге, қоғамдық және өндірістік ғимараттарға, құрылыстар мен үй-жайларға кедергісіз қол жеткізу үшін жағдай жасауға міндетті.
Нысандарды аралау барысында, құрылыс нормалары мен қағидаларына сәйкес, пандустың не көтергіш құрылғының болуына, пандусы бар кіру алаңының көлеміне, әмбебап кабинасы бар санитариялық тораптардың болуына назар аударды. Комитет мүшелері аталған нысандар мүгедектер үшін қолжетімді деген қорытынды жасады.
Дана ТАЛҒАТБЕК,
«Семей таңы»
