"Семей таңы" газеті
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
PDF нұсқа
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
"Семей таңы" газеті
PDF
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау

Ақтаңдақтар ақиқаты ашылуы керек

21.06.2024
Ақтаңдақтар ақиқаты ашылуы керек
13
Қаралды
Facebook-ке бөлісуWhatsapp-қа бөлісуTelegram-ға бөлісу

Өткен аптада Әлихан Бөкейхан университетінде «Тарихтың «ақтаңдақтары», қоғамның теріс тұстары және өркендеудің жаңа нүктелері» атты тақырыпта Абай облысы Қазақстан халқы ассамблеясының ғылыми-сараптамалық тобының отырысы өтті.

Отырысқа Абай облысы ішкі саясат басқармасының басшысы Айдар Садырбаев, «Қоғамдық келісім орталығы – облыстық Достық үйі» КММ директоры Надежда Шарова, Абай облысы Қазақстан халқы ассамблеясының ғылыми-сараптамалық тобының төрағасы, Әлихан Бөкейхан университетінің тәрбие жұмысы және әлеуметтік мәселелер жөніндегі проректоры Айрат Базенов, Абай облысы мемлекеттік архивінің ғылыми-анықтамалық аппарат және құжаттарды пайдалану бөлімінің басшысы Лаура Қадырова және Абай облысы ҚХА ғылыми-сараптамалық тобының мүшелері мен студенттер қатысты.

— «Халық жауларын» анықтау  бойынша қатаң саясаттың салдарынан қуғын-сүргінге ұшырағандардың өздері ғана емес, олардың жақындары да зардап шекті. Ол үшін Қазақстанда АЛЖИР, КарЛаг, СтепЛаг арнайы лагерьлері құрылды. Ең ірі лагерь – Алжир, бұл жерде «Отанына опаздық жасағандардың» әйелдері қамалды. Бұл азап орталығында 20 мыңға жуық нәзік жанды жапа шекті. Ал Қарлаг – Қарағанды облысындағы ГУЛАГ-тың ірі еңбекпен-түзету лагерлерінің бірі болды. Қуғын-сүргін жылдары Қазақстан аумағында құрылған лагерьлерге 5 млн-нан астам адам жіберілді. Ресми деректерде 800 мың неміс, 102 мың поляк, 19 мың корей, 507 мың Солтүстік Кавказ елдерінің өкілдері жер аударылғаны айтылады. Сондай-ақ қазақ жеріне күшпен қырым татарлары, түріктер, гректер, қалмақтар мен өзге де ұлт өкілдері көшірілді. 1993 жылдың 14 сәуірінде елімізде «Жаппай саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау туралы» заң қабылданды. Құрметті отырысқа қатысушылар, өткенге тағзым жасау, еліміздің болашағы мен тарихына құрметпен қарау — баршаға міндет. Қазақ тарихындағы бұл қасіретке бей-жай қарау, санамыздан  өшіру елдігімізге сын болары сөзсіз,- деді Абай облысы ішкі саясат басқармасының басшысы Айдар Садырбаев.

Ұлт зиялылары қуғындалып, тарихи тұлғаларымыздың туған жерінен кетуге мәжбүр еткен сол бір зұлмат жылдар — Қазақстан тарихындағы қайғылы беттердің бірі.  Осы бір кезең бұрынғы Семей, қазіргі Абай облысын да айналып өткен жоқ. Семей өңірі — Алаштың  тарихи астанасы . Бұл өлкеде көптеген ұлт зиялылылары, Алаштың арыстары өмір сүріп, ел ішіндегі қоғамдық-саяси өмірге белсене араласқан. Құрылғанына аз уақыт болса да саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау, ісінде облыс көлемінде ауқымды жұмыстар атқарылып, деректі құжаттар оқырман қауымға жол тартты.

Отырыс барысында Абай облысы мемлекеттік архивінің ғылыми-анықтамалық аппарат және құжаттарды пайдалану бөлімінің басшысы Лаура Қадырова «Абай облысындағы кеңестік қуғын-сүргін зобалаңы» тақырыбында архив деректері бойынша баяндама оқыды.

— Мемлекет басшысы  Қ.Тоқаевтың  2021 жылы саяси қуғын-сүргін құрбандарын толық ақтау үдерісін бастау, жаңғырту туралы шешім қабылдады. Қуғын-сүргінге ұшыраған азаматтардың ақталмаған санаттарын анықтау жөніндегі міндеттерді орындау шеңберінде саяси қуғын-сүргін құрбандарын толық ақтау жөніндегі мемлекеттік комиссия құрылды. Осыған орай Абай облысының саяси қуғын-сүргін құрбандарын толық ақтау жөніндегі өңірлік комиссия мүшелері «Абай облысының мемлекеттік архиві» қорындағы аса құнды, құпия құжаттардың бетін ашты. Комиссия мүшелері құжаттарды сараптай келе түрлі тақырыпта сыр шертетін бұрын жарияланбаған деректі құжаттарды жарыққа шығарды. Мысалы,  кулактардың, жартылай феодалдардың мүлкін тәркілеуге қатысты нормативтік-құқықтық актілер; Семей қаласындағы «Алаш» қозғалысы; Кеңес өкіметіне қарсы көтерілістер; кеңестік билік органдары мен соттың репрессиялық әрекеттеріне шағымдар; Қазақстанға халықтар мен арнайы қоныстанушыларды күштеп депортациялау және тағы басқалары. Осындай тақырыптарды қамтитын құжаттар сан алуан. Менің зерттеуімдегі жазықсыз жаппа шеккен халықтың назын білдірген шағым хаттары ешкімді бей жай қалдырмауы тиіс. Семей облыстық прокуратура қорынан осындай 178 құжат анықталды. Құжаттар репрессиялық органдардың жұмыс әдістерінің ең құнды дәлелі, олардың айыптаулары көбінесе нақты негізге ие болмады,- деген Лаура Қабылғазықызы мұрағаттан табылған осындай бірнеше құжатпен таныстырып өтті.

Отырыс барысында Абай облысы Қазақстан халқы ассамблеясының ғылыми-сараптамалық тобының өзге де мүшелері баяндама оқыды.

Жадыра ТӨЛЕГЕНҚЫЗЫ, «Semeı tańy»

 

 

Ұқсас жаңалықтар

Березовкада ашық аспан астындағы воркаут-алаң іске қосылды

30.08.2025
Березовкада ашық аспан астындағы воркаут-алаң іске қосылды

Semeytany.kz - Бородулиха ауданының Березовка ауылында Конституцияның 30 жылдығына орай жаңа воркаут-алаң пайдалануға берілді. Екі жыл қатарынан өткен есептік кездесулерде...

Толығырақ...Details

Конституция әрдайым адам құқығының темірқазығы болуға тиіс – Президент

30.08.2025
Конституция әрдайым адам құқығының темірқазығы болуға тиіс – Президент

«Жалпы айтқанда, біз мемлекеттік саясатта терең өзгеріс жасадық. Конституциялық реформа осы ауқымды жұмыстың берік құқықтық арқауы болды. Сол арқылы саясатта,...

Толығырақ...Details

Президент: Қазақстан біртіндеп дамудың даңғыл жолына түсіп келеді

30.08.2025
Президент: Қазақстан біртіндеп дамудың даңғыл жолына түсіп келеді

Бұл туралы Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстан Республикасы Конституциясының 30 жылдығына арналған «Конституция және мемлекеттілік: құқық пен болашақ диалогы» атты ғылыми-практикалық...

Толығырақ...Details

Үржарда ерекше балалар орталығы кеңейеді: жаңа екі қабатты корпус салынып жатыр

29.08.2025
Үржарда ерекше балалар орталығы кеңейеді: жаңа екі қабатты корпус салынып жатыр

Semeytany.kz - Абай облысының әкімі Берік Уәли Үржардағы балаларға арналған арнайы әлеуметтік қызмет көрсету орталығына барып, мекеменің жай-күйімен және қосымша...

Толығырақ...Details

Ақжардағы жолдар жаңарып, интернет келеді: облыс әкімі сапарынан не белгілі болды?

29.08.2025
Ақжардағы жолдар жаңарып, интернет келеді: облыс әкімі сапарынан не белгілі болды?

Semeytany.kz – Абай облысының әкімі Берік Уәли Үржар ауданына қарасты Ақжар ауылына барып, жол жөндеу жұмыстарының барысын көрді және тұрғындармен...

Толығырақ...Details

Үржардағы бес ауылға ауыз су тартылуда: Қызылтудағы жоба 90% орындалды

29.08.2025
Үржардағы бес ауылға ауыз су тартылуда: Қызылтудағы жоба 90% орындалды

Semeitany.kz - Облыс әкімі Берік Уәли Үржар ауданының Қызылту ауылындағы су жинау станциясын қарап, ауыз су жобасының барысымен танысты. Аудан...

Толығырақ...Details

Жаңалықтар

Березовкада ашық аспан астындағы воркаут-алаң іске қосылды

1 день бұрын

Конституция әрдайым адам құқығының темірқазығы болуға тиіс – Президент

1 день бұрын

Президент: Қазақстан біртіндеп дамудың даңғыл жолына түсіп келеді

1 день бұрын

Берік Уәли Абай облысын Конституция күнімен құттықтады

1 день бұрын

Конституция күні құтты болсын!

1 день бұрын

Үржарда ерекше балалар орталығы кеңейеді: жаңа екі қабатты корпус салынып жатыр

2 дня бұрын

Ақжардағы жолдар жаңарып, интернет келеді: облыс әкімі сапарынан не белгілі болды?

2 дня бұрын

Үржардағы бес ауылға ауыз су тартылуда: Қызылтудағы жоба 90% орындалды

2 дня бұрын

Берік Уәли «Юбилейный» шаруашылығында: 17 мың гектар және әлеуметтік қолдау

2 дня бұрын

Тұрғындардың түйткілі тыңдалды: Семейде өткен қабылдауда су, баспана, жұмыс басты тақырып болды

2 дня бұрын
Тағы оқу...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Веб-менеджер:
Ерлан Айқынұлы


«Семей таңы» газеті 1969 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2009 жылы ҚР Президентінің БАҚ саласындағы
грантымен марапатталған.

Редакция мекенжайы:

F18A5H3, Семей қаласы,
Қайым Мұхамедханов көшесі,12.

Байланыс:

Директордың қабылдау бөлмесі — 523657;
бас редактор — 520984;
Жарнама және баспасөзге жазылу бөлімі — 560803;
факс — 520475.

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігі берген қайта тіркеу куәлігі
№7220-Г, 30.07.2018.ж.


Яндекс.Метрика

© «ABAI AIMAQ MEDIA» ЖШС

Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС