Елімізде 1 тамызда Ұлттық ауыл шаруашылығы санағы басталды. Он жылда бір рет БҰҰ-ның Азық-түлік және ауыл шаруашылығы ұйымының (ФАО) Дүниежүзілік бағдарламасы аясында өткізілетін ұлттық ауыл шаруа- шылығы санағы — аграрлық сектордың қазіргі жағдайы туралы шынайы ақпарат алуға және осы салада мемлекеттік саясатты қалыптастыру үшін сенімді деректер көзін алуға мүмкіндік беретін маңызды мемлекеттік шара.
Өңірлік коммуникациялар қызметі алаңында өткен баспасөз мәслихатында ҚР Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі Ұлттық статистика бюросының Абай облысы бойынша департаментінің басшысы Берік Терлікбаев ұлт- тық ауыл шаруашылығы санағының өту барысы жайында ақпарат берді. Ауыл шаруашылығы санағы екі кезеңде өте- ді. Бірінші кезең онлайн форматта: 1-31 тамыз аралығында жүргізіледі.
Онлайн-формат sanaq. gov.kz сайтында өтеді, бұл интервьюерлерді күт- пей-ақ уақытты үнемдеуге, мәліметтерді жыл- дамырақ жинауға және өңдеуге мүмкіндік бере- ді. Сонымен қатар қыркүйекте үй-үйді аралайтын мамандарға түсетін жүктемені азайтады. — Барлық ауыл шаруашылығы құрылымдары санақтан онлайн өтуі тиіс. Жалпы алғанда, 670- тен астам ауыл шаруашылығы кәсіпорнын және шамамен 10 мың шаруа мен фермер қожалықта- рын қамту жоспарланып отыр.
Қолайлылық үшін екі түрлі сауалнама әзірленген: бірі – ауыл ша- руашылығы тауарын өндірушілерге, екіншісі – ау- ласында бақшасы немесе малы бар үй шаруа- шылықтарына арналған, – деді Берік Терлікбаев. Департамен басшысының айтуынша, респон- денттер сауалнама парақтарында көрсеткен барлық ақпарат қатаң құпия болып саналады. Ол салық органдарына немесе полицияға берілмей- ді, тек жиынтық түрде қолданылады. — Біз елдегі ірі ауыл шаруашылығы өндірушіле- рі шоғырланған бірлестіктермен ынтымақтастық орнатып отырмыз. Олар санақ нәтижелерін алуға мүдделі әрі бізге жан-жақты қолдау көрсетіп ке- леді. Алайда елде ауыл шаруашылығымен айналысатын ұсақ шаруа және фермер қожалықтары өте көп.
Сондықтан осы санаттағы респонденттерді де барынша қамту аса маңызды,- деді департамент басшысы. Sanaq.gov.kz сайтында сауалнамадан өту мүмкіндігі 1 тамыз күні сағат 00:00-де іске қосылды. Сауалдарға жауап беру үшін ЭЦҚ, SMS немесе eGovMobile қосымшасындағы QR-код арқылы авторизациядан өту қажет. Ведомство басшысы алаяқтарға алданып қалмас үшін респонденттердің өте мұқият болуын ескертіп өтті. Тіркелу кезінде растау коды — көрсе- тілген электрондық поштаға немесе телефонға бірден жіберіледі. Бюро қызметкерлері қоңырау шалмайды және ешқашан төрт таңбалы растау кодын сұратпайды.
Сауалнамада жерді пайдалану, қолда бар техника, мал ұстау, инфрақұрылым, ауыл ша- руашылығы өнімін өндіру мен өткізу, еңбек жағ- дайларына қатысты сұрақтар болады. Поталды сауалнаманы толтыруға көмектесетін көмекші ақпарат, бейненұсқаулық болады. Сондай-ақ тәу- лік бойы жұмыс істеп, сұрақтарға жедел жауап беретін SANAQ мырза чат-боты бар. — Онлайн санақтың басты артықшылықта- рының бірі – деректерді сақтау мүмкіндігі. Егер сауалнаманы толтыра бастап, аяқтай алмаса- ңыз, кез келген уақытта қайта кіріп, қалған жері- нен жалғастыруға болады. Санаққа қатысу үшін барлық жағдай жасалған. Егер компьютер неме- се интернет болмаса, респонденттер аудандық әкімдіктер мен статистика бөлімдеріндегі өзін- -өзі қызмет көрсету аймақтарына жүгіне алады. Абай облысы бойынша осындай 146 орын қамта- масыз етілген. Бұл пункттер санақтан өтуге ар- налған қажетті техникамен қамтамасыз етілген.
Тамыз айы бойы 1446 бірыңғай байланыс орта- лығы тәулік бойы жұмыс істейді. Онда ауыл ша- руашылығы санағы бойынша арнайы желі қарас- тырылған. Мамандар тіркеуден өту, техникалық ақаулар немесе сұрақтардың мазмұны бойынша кез келген сауалға жауап береді. Ал онлайн са- нақтан өтпеген үй шаруашылықтарын 20 қыркү- йектен бастап интервьюерлер аралайды,- деді Берік Терлікбаев. Санақтың нәтижелері кезең-кезеңмен жарияланады. Алғашқы мәліметтер 2025 жылдың желтоқсанында, ал қорытындысы 2026 жылы жарияланады. — Барлық ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілер мен үй шаруашылығы иелерін санаққа қатысуға шақырамыз. Санаққа қатысу арқылы әрбіріңіз ауыл шаруашылығының дамуына үлес қоса аласыз,- деп түйіндеді сөзін Берік Берік Терлікбаев.
Кәмшат СЕРІКҚЫЗЫ
