Соңғы жылдары еліміздің қалалары мен өңірлері қарқынды дамып, жаңа шағын аудандар, тұрғын үйлер, сауда-ойын-сауық орталықтары мен өзге де кәсіпкерлік нысандар белсенді түрде салынуда. Аталған объектілерді пайдалануға берудің негізгі шарттарының бірі – оларды инженерлік коммуникацияларға, соның ішінде электр энергиясына қосу болып табылады.
Жаңадан салынған немесе реконструкцияланған объектілерді электр желілеріне қосу үшін тұтынушы алдымен энергия беруші ұйымдардан техникалық шарттар алуы қажет. Алайда тәжірибе көрсеткендей, дәл осы кезеңде көптеген тұтынушылар түрлі қиындықтар мен даулы мәселелерге тап болады. Кейбір жағдайларда техникалық шарттарда көрсетілген талаптармен келіспеушілік туындаса, кейде оларды орындау мүмкін болмай жатады.
Осыған байланысты, «Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі Атом және энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің Абай облысы бойынша аумақтық департаменті» РММ электр желілеріне қосылуға техникалық шарттарды беру тәртібі мен мерзімдеріне қатысты қолданыстағы заңнама нормаларын түсіндіреді.
Электр желілеріне қосылуға техникалық шарттарды беру тәртібі Қазақстан Республикасы Энергетика министрінің 2015 жылғы 25 ақпандағы № 143 бұйрығымен бекітілген Электр энергиясын пайдалану қағидаларымен регламенттелген.
Аталған Қағидаларға сәйкес, электр желілеріне қосылуға арналған техникалық шарттар тұтынушының еркін нысандағы өтініші және Қағидаларға 3-қосымшаға сәйкес толтырылған сұрау парағы негізінде беріледі.
Энергия беруші немесе энергия өндіруші ұйым тұтынушыдан өтініш түскен күннен бастап 5 (бес) жұмыс күні ішінде жаңадан енгізілетін немесе реконструкцияланатын электр қондырғыларын қосуға арналған техникалық шарттарды, сондай-ақ электр желілерінің теңгерімдік тиесілігін және тараптардың пайдалану жауапкершілігін ажырату актісін, тұтынушыны қосу схемасымен бірге береді.
Салынып жатқан объектілерді электрмен жабдықтау үшін құрылыс кезеңіне арналған уақытша техникалық шарттар беріледі.
Техникалық шарттарды беру энергия беруші ұйымның электр желілеріне немесе энергия өндіруші ұйымның электр қондырғыларына қосылудың техникалық мүмкіндігі болған жағдайда жүзеге асырылады. Ал желілер немесе қосылудың техникалық мүмкіндігі болмаған кезде, техникалық шарттар жобаланатын желілердің иесімен келісілгеннен кейін жобаланатын желілерден беріледі.
Маңыздысы – техникалық шарттарды беру және қайта ресімдеу үшін ешқандай ақы алынбайды.
Егер тұтынушы техникалық шарттарда көрсетілген талаптармен келіспеген жағдайда, ол энергетикалық сараптама жүргізу үшін уәкілетті сараптама ұйымына жүгінуге құқылы. Сараптама жасау ұйымының сұрауы бойынша энергия беруші (энергия өндіруші) ұйым барлық қажетті мәліметтерді ұсынуға міндетті.
Энергетикалық сараптаманың қорытындысы негізінде тұтынушы техникалық шарттарды қайта алу үшін энергия беруші (энергия өндіруші) ұйымға еркін нысанда өтініш береді. Ал талаптарды өзгертуден қайта бас тартылған жағдайда, тұтынушы ұйымның әрекеттеріне Қазақстан Республикасының азаматтық заңнамасында белгіленген тәртіппен шағымдана алады.
Сонымен қатар, Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 301-1-бабына сәйкес, электр желілеріне қосылуға техникалық шарттарды беру тәртібі мен мерзімдерін бұзғаны, сондай-ақ құжаттарды қабылдаудан және (немесе) техникалық шарттарды беруден негізсіз бас тартқаны үшін әкімшілік жауапкершілік көзделген.
Осылайша, энергия беруші (энергия өндіруші) ұйым тарапынан техникалық шарттарды беру тәртібі мен мерзімдеріне қойылатын талаптар бұзылған жағдайда, тұтынушы өз құқықтарын заңда белгіленген тәртіппен қорғауға және қалпына келтіруге толық мүмкіндігі бар.
«Қазақстан Республикасы Энергетика министрлігі
мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің
Абай облысы бойынша аумақтық департаменті» РММ
