Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның тоғызыншы отырысында Философия, саясаттану және дінтану институтының директоры Айгүл Сәдуақасова жаңа Ата заң жобасын талқылау ашық және сындарлы түрде өтіп жатқанын айтты. Оның айтуынша, диалогқа сарапшылар ғана емес, қарапайым азаматтар да қосылды, өйткені мәселе жай заңи құжат жайлы емес, елдің даму бағытын ондаған жылдарға айқындайтын Ата Заң жайында.
ОлжаңаКонституцияжобасындаадамикапитал,ғылым,инновация,шығармашылықеркіндігіжәнецифрлыққауіпсіздік сияқты болашаққа қатыстытақырыптаркөбірекқозғалып жатқанына назар аударды.Оныңайтуынша,құжаттаболашаққа бағдарлану тұрғысынанерекшемаңыздыүшнегізгі басымдықты бөліп қарауға болады.
Бірінші мәселе мәдениет, білім, ғылым және инновация құндылықтарын Преамбулада бекітуге, сондай-ақ адами капиталды мемлекет қызметінің стратегиялық бағыты ретінде тануға байланысты.
«Мәдениет пен білім, ғылым мен инновация құндылықтарын преамбулада бекіту, сондай-ақ адами капиталды мемлекет қызметінің стратегиялық бағыты ретінде тану ұлттың жаңа сапасы мен ақылды экономиканы дамытудың конституциялық негізін құрайды», – деді ол.
Екіншімаңыздымәселе –ғылымменинновацияныдамытужаңатиптегіадамдарсыз, яғни, тек білімжиынтығыбармамандаремес, сынитұрғыданойлауға,жаңаныжасауғажәнеөзжұмысыныңнәтижелерінқорғауғақабілеттіазаматтарсыз мүмкінеместігінде.Конституцияжобасында – бұлортажәнежоғарыбілім алу құқығының, сөзбостандығының,ғылымижәнешығармашылықкөріністің,сондай-ақ зияткерлікеңбектіқорғаудыңкепілдіктерін қамтитынжеке тұлғаны дамытудыңтұтастраекториясыретіндекөрінеді.
Бұл нормалар, оның пікірінше, Қазақстан шетелде оқитын студенттер саны бойынша әлемдік көшбасшылардың қатарына кіруі аясында ерекше маңызға ие болып келеді. Алайда білім берудің ұтқырлығы емес, мемлекеттің олардың әлеуетін ел ішінде іске асыру үшін жағдай жасау қабілеті маңызды.
Олназараударғанүшіншімәсележаңаұрпаққа қатысты.Айгүл Сәдуақасованыңайтуынша, Қазақстандақазірдемографиялықөсім байқалуда, елхалқының30%-дан астамын балаларменжастарқұрайды. Дәл осы тұрғыдан алғанда Конституцияныңжаңаредакциясымемлекеттікқұрылымтуралықұжатретіндеғанаемес, сонымен қатар цифрлықдәуірдегіөміргекепілдік беру жүйесі − дербесдеректердіқорғау, жекеөмірге қол сұғылмаушылықжәнеэлектрондықкоммуникациялардағықауіпсіздікретінде де маңызды.
Айгүл Сәдуақасова сөзін қорытындылай келе, жаңа Конституцияның жобасы тарихи, зияткерлік және технологиялық жаңа дәуірге жасалған қадамға айналатынын атап өтті. Ғылымның, инновацияның, мәдениет пен білімнің басымдығын бекіте отырып, еліміз білімге, адами әлеуетке және Тәуелсіздіктің құндылықтарына негізделген орнықты дамудың іргетасын қалыптастырады.
