Абай облысында тұтынушылардың құқықтарын қорғау бағытында жүйелі жұмыстар жүргізілуде. 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында Абай облысы бойынша Сауда және тұтынушылардың құқықтарын қорғау департаментіне азаматтардан 728 өтініш келіп түсті. Бұл туралы Өңірлік коммуникациялар қызметінде өткен брифингте департамент басшысы Серікхан Нұртазин хабарлады.
Серікхан Нұртазиннің айтуынша, өтініштердің 419-ы жазбаша түрде қабылданып, оның 252-сі қанағаттандырылған. Сонымен қатар «жедел желі» арқылы 161 өтініш қабылданып, басшының жеке қабылдауында 42, департамент мамандарының қабылдауында 106 өтініш қаралған.
Департаменттің мәліметінше, тұтынушыларға қайтарылуы тиіс қаражаттың жалпы сомасы 36 млн теңгеден асқан. Оның ішінде 26,1 млн теңгесі қайтарылды.
— Өтініштердің басым бөлігі бөлшек сауда саласына қатысты болды. Бұл бағытта 481 өтініш түсіп, тұтынушыларға 16,9 млн теңге қайтарылды. Тұрмыстық қызмет көрсету саласы бойынша 76 өтініш түсіп, 7,1 млн теңге, ал электрондық саудаға қатысты 56 өтініш бойынша 1,5 млн теңге қайтарылды, — деді Серікхан Нұртазин.
Сонымен қатар есепті кезеңде департамент кәсіпкерлік субъектілеріне қатысты 148 жоспардан тыс тексеру жүргізді.
Тексеру барысында тұтынушыларды тауардың, жұмыстың немесе қызметтің сапасына қатысты жаңылыстыру, баға белгілерінің болмауы, тұтынушының шағымына жауап бермеу, тауарды немесе төленген ақшаны қайтарудан бас тарту, сондай-ақ мемлекеттік органның нұсқамасын орындамау фактілері анықталды.
Департамент тұтынушылардың белгісіз тобының құқықтарын қорғау бойынша да жұмыс жүргізуде. Атап айтқанда, балкондарды жөндеу бойынша қызмет көрсету міндеттемелерін орындамауға байланысты тұтынушылардың құқықтары бұзылған жағдай бойынша сотқа талап арыз берілді.
Мәліметтерге сәйкес, жалпы сомасы 10 млн теңгеге жуық материалдық шығын келтірілген 10-нан астам тұтынушы зардап шеккен. Қазіргі уақытта азаматтық іс соттың қарауында.
Аталған қызмет көрсетушіге қатысты мемлекеттік органның нұсқамасын орындамағаны үшін екі әкімшілік хаттама толтырылып, сот шешімімен 735 мың теңге көлемінде әкімшілік айыппұл салынды.
Брифинг барысында тұтынушылардың құқықтарын қорғау саласындағы қоғамдық ұйымның жұмысы да айтылды.
— Тұтынушы тауар сатып алған кезде міндетті түрде фискалды чек талап етуі керек. Ал қызметке немесе тауарға тапсырыс берген жағдайда шарт жасасып, онда екі тараптың міндеттері мен орындау мерзімдерін нақты көрсеткен жөн, — деді «Қорғаушы» қоғамдық ұйымының төрайымы Қалдыгүл Райымбекова.
Оның айтуынша, 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында қоғамдық ұйымға жүзден астам шағым түскен. Өтініштер негізінен бөлшек сауда, онлайн сауда, қызмет көрсету, ақылы білім беру және зергерлік бұйымдардың сапасына қатысты болған.
Қоғамдық бірлестіктің көмегімен алты ай ішінде тұтынушыларға шамамен 3,5 млн теңге қайтарылған. Оның ішінде сапасыз алтын бұйымдары, жиһаз, медициналық және басқа да қызметтерге қатысты даулар шешімін тапқан.
Сонымен қатар ол кәсіпкерлік нысандарда «Тұтынушы бұрышының» болуы, фискалды чек беру және витринадағы баға мен кассадағы бағаның сәйкестігі маңызды екенін еске салды.
— Үй жағдайында дайындалған азық-түлік өнімдерін сатып алар кезде заттаңбасына, дайындалу және жарамдылық мерзіміне, сапасын растайтын құжаттарына назар аудару қажет. Кәсіпкерлер де мұндай өнімдерді қабылдау кезінде қажетті құжаттары мен санитариялық талаптарға сәйкестігін тексеруі тиіс, — деді Қалдыгүл Райымбекова.
