Өткен аптада қаламыздағы Абай кітапханасында «Жанұя орталығы» қоғамдық қоры мен қаланың белсенді азаматтары бірлесіп, «Невада-Семей» ядролық қаруға қарсы қозғалысына 30 жыл толуына орай, «Ядролық қарусыз әлем үшін» атты дөңгелек үстел ұйымдастырды. Жиынға қала әкімінің орынбасары Надежда Шарова, ішкі саясат бөлімінің басшысы Нұржан Есенжолов, қалалық Қоғамдық кеңестің мүшелері мен жастар қатысты.
Семей ядролық сынақ полигоны халықтың денсаулығына, табиғи ортаға орасан зор зардабын тигізгені баршамызға аян. Алғашқы ядролық сынақ 1949 жылғы 29 тамызда өткізілді. Сол кезде жарылған бомбаның қуаттылығы жиырма екі килотоннаны құрайды. Осы сәттен басталған қазақ жеріндегі қасірет қырық жылға созылды.
— Семей ядролық полигонында жалпы саны 456 ядролық жарылыс болды. Олардың 116-сы жер бетінде немесе әуе кеңістігінде жасалса, 340 бомба жер астында сыналды. 1989 жылғы ақпан айында халықтың наразылық білдіруі нәтижесінде ақын, қоғам қайраткері Олжас Сүлейменовтің басшылығымен «Невада-Семей» ядролық қаруға қарсы қозғалысы құрылды. Қырық жылдан астам уақыттан кейiн, 1991 жылдың 29 тамызында, Елбасы Н.Назарбаевтың сынақ полигонын жабу туралы Жарлығы шықты. Еліміз ядролық қарудан азат, бейбіт ел атанды. 29 тамыз жыл сайын Халықаралық ядролық сынаққа қарсы iс-қимыл күнi ретінде аталып өтеді,- деді Қоғамдық кеңес төрағасының орынбасары Жанна Жибраева.
Басқосуға жиналғандар ядролық сынақтардың зардабынан дүниеден өткен жандарды бір минут үнсіздікпен еске алды.
Қазақстанда «Семей ядролық сынақ полигонындағы ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен азаматтарды әлеуметтік қорғау туралы» Заң қабылданған. Жиынға қатысушы қоғам белсенділері осы Заңға түзетулер мен толықтырулар енгізу жайлы ойларын ортаға салып, бүгінде күшіне ене бастаған Міндетті медициналық сақтандыру жүйесіне аударылатын қаржы ядролық сынақтан зардап шеккен адамдарға бюджет есебінен төленсе және экологиялық үстемақы зардап шеккендердің барлығына бірдей берілсе деген ұсыныстарын білдірді.
Құралай ҚАЙЫРЖАНҚЫЗЫ, «Семей таңы» {jcomments off}
