"Семей таңы" газеті
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
PDF нұсқа
ztlogo
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
"Семей таңы" газеті
PDF
Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау

Латиница: опыт и перспективы

29.09.2017
0
Қаралды
Facebook-ке бөлісуWhatsapp-қа бөлісуTelegram-ға бөлісу

На минувшей неделе в педагогическом колледже имени М. Ауэзова прошло обсуждение перехода государственного языка на латинскую графику. Как будет выглядеть алфавит казахского языка современности, разбирали филологи, лингвисты, педагоги – языковеды. Встречу посетили корреспонденты «ВС».

Будет ли страна переходить на латинскую графику, и насколько это необходимо – это уже риторические вопросы,  не требующие ответа. Но актуальными являются другие вопросы — как именно будет выглядеть современный алфавит, и как смягчить процесс внедрения на всех уровнях и максимально сохранить культурное наследие? Этими вопросами задались участники круглого стола: доктор филологических наук, профессор Арап Еспенбетов, историк и краевед Амантай Исин, руководитель отдела внутренней политики Айдар Садырбаев, заведующая кафедрой казахской литературы факультета казахской филологии Государственного университета имени Шакарима г.Семей Арай Жундыбаева, а также преподаватели филологических дисциплин.

Открывая встречу, выступил  А. Еспенбетов, представив ранее опубликованные статьи ученых, лингвистов и языковедов о предстоящей реформе, и поделился своим видением нового казахского алфавита.

— Я давно изучаю этот вопрос, изучил немало статей разных специалистов, ученых. Недавно читал письмо видных общественных деятелей, в том числе и тех, кто выступает против ввода латиницы, и главным из аргументов было то, что новая латинская графика коснется лишь казахского языка, а русский язык останется неизменным. По их мнению, такой подход может стать разделяющим фактором общества и серьезным ударом для периодических изданий, выходящих на казахском языке. Все эти опасения есть, но все же многие чересчур завышены. В нашей истории уже был опыт использования латиницы, в то время Ахметом Байтурсыновым был создан продуманный, проработанный алфавит, соответствующий всем лингвистическим требованиям. Знаете, что стало действительно серьезной проблемой? Сегодня агрономы, механики, ветврачи становятся чуть ли не экспертами в области лингвистики. Конечно, я образно выражаюсь, но суть вы поняли – проблемами языка должны заниматься специалисты своей отрасли.  Все потому, что с вводом латиницы параллельно идет множество задач и проблем, которые предстоит решить, — сказал А. Еспенбетов.

Своим видением нового алфавита поделился и А. Исин:

– В стране достаточно технических научных знаний для ввода латинской графики. Трудности будут, это бесспорно, но это необходимо, поскольку именно латинская графика сможет наиболее эффективно передать специфические звуки казахского языка.

По его мнению, наиболее эффективным может стать алфавит с использованием диграфов, а диакритические же знаки являются устаревшими. Подобный тип алфавита значительно облегчит работу с компьютером и не потребует дополнительных усилий.

Однако в ходе встречи прозвучало и другое мнение, согласно которому единственно верным способом сохранения языковых особенностей и для удобства использования в новом латинском алфавите для каждого звука необходимо свое отдельное буквенное обозначение, а не сочетание нескольких букв. Неважно, будут это диакритические знаки или любой другой тип обозначения.

Все это и все другие важные лингвистические вопросы стали поводом для бурных обсуждений и дискуссий, едины участники встречи лишь во мнении, что латинская графика стране необходима. Аналогичные обсуждения сегодня проходят по всей стране, пока сказать однозначно, какой из типов латинской графики будет вводиться, нельзя, тем не менее организаторы уверены: только всеобщее обсуждение, взвешенные и аргументированные мнения позволят сделать наиболее правильный и эффективный выбор.

Жан АҚПАН

{jcomments on}

Ұқсас жаңалықтар

1 қыркүйектен бастап шағын жинақты мектептерге жасанды интеллектіні енгізу бойынша пилоттық жоба іске қосылды

16.09.2026
1 қыркүйектен бастап шағын жинақты мектептерге жасанды интеллектіні енгізу бойынша пилоттық жоба іске қосылды

Елімізде биылғы 1 қыркүйектен бастап шағын жинақты мектептерге жасанды интеллектіні енгізу бойынша пилоттық жоба іске қосылды. Бұл Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың...

Толығырақ...Details

Абай ауданында туризмді жандандыру бағытында маңызды жобалар қолға алынуда

14.09.2026
Абай ауданында туризмді жандандыру бағытында маңызды жобалар қолға алынуда

Өңірдегі туризмді дамыту және өлкеге келетін саяхатшылар тасқынын арттыру мақсатында бірқатар ауқымды іс-шаралар мен жаңа турмаршруттар іске асырылуда. Аудан басшысының...

Толығырақ...Details

«Қаладан – ауылға» жобасы: 50 отбасы ауылға қоныс аударды

14.09.2026
«Қаладан – ауылға» жобасы: 50 отбасы ауылға қоныс аударды

Облыс басшысының бастамасымен қолға алынған «Қаладан – ауылға» пилоттық жобасы аясында Абай ауданында жыл басынан бері жүйелі жұмыстар атқарылуда. Жоба...

Толығырақ...Details

Мемлекеттік қызметшілердің құқығы қорғалды

14.09.2026
Мемлекеттік қызметшілердің құқығы қорғалды

Мемлекеттік қызметшілердің еңбек құқықтарын қорғау және оларды заңсыз үстеме жұмысқа тартуға жол бермеу – Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің...

Толығырақ...Details

«Семейді сүю – тарихқа бас ию»: Семейде Қала күніне арналған мерекелік апталық өтеді

11.09.2026
«Семейді сүю – тарихқа бас ию»: Семейде Қала күніне арналған мерекелік апталық өтеді

Бұл туралы Семей қаласы әкімінің орынбасары Әсет Баймұрзаев мәлімдеді. Мерекелік апталықтың алғашқы күні, 14 қыркүйекте, қаланың тарихы мен мәдени мұрасын...

Толығырақ...Details

Облыс әкімі жылу беру нысандарының жұмысымен танысты

11.09.2026
Облыс әкімі жылу беру нысандарының жұмысымен танысты

Облыс әкімі алдымен №1 Жылу электр орталығына барды. 1934 жылы пайдалануға берілген нысан жылу қуатын өндіру және берумен айналысады. Орталықтың...

Толығырақ...Details

Жаңалықтар

1 қыркүйектен бастап шағын жинақты мектептерге жасанды интеллектіні енгізу бойынша пилоттық жоба іске қосылды

2 дня бұрын

Абай ауданында туризмді жандандыру бағытында маңызды жобалар қолға алынуда

4 дня бұрын

«Қаладан – ауылға» жобасы: 50 отбасы ауылға қоныс аударды

4 дня бұрын

Мемлекеттік қызметшілердің құқығы қорғалды

4 дня бұрын

«Семейді сүю – тарихқа бас ию»: Семейде Қала күніне арналған мерекелік апталық өтеді

7 дней бұрын

Облыс әкімі жылу беру нысандарының жұмысымен танысты

7 дней бұрын

Тұмау мен ЖРВИ: Абай облысында эпидемиялық маусымға дайындық басталды

7 дней бұрын

42-ші мектеп-интернаты жөндеуді қажет етеді

7 дней бұрын

Семейде «Киберқауіпсіздікке қадам: Киберай» атты өңірлік форум өтті

1 неделя бұрын

2026 жылғы мүлік салығы: кім төлейді және қандай өзгерістер бар?

1 неделя бұрын
Тағы оқу...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Веб-менеджер:
Ерлан Айқынұлы


«Семей таңы» газеті 1969 жылы «Құрмет белгісі» орденімен, 2009 жылы ҚР Президентінің БАҚ саласындағы
грантымен марапатталған.

Редакция мекенжайы:

F18A5H3, Семей қаласы,
Қайым Мұхамедханов көшесі,12.

Байланыс:

Директордың қабылдау бөлмесі — 523657;
бас редактор — 520984;
Жарнама және баспасөзге жазылу бөлімі — 560803;
факс — 520475.

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігі берген қайта тіркеу куәлігі
№7220-Г, 30.07.2018.ж.


Яндекс.Метрика

© «ABAI AIMAQ MEDIA» ЖШС

Нәтиже табылмады
Барлық нәтижені қарау
  • Жаңалықтар
    • Саясат
    • Мәдениет
    • Қоғам
    • Қылмыс
    • Спорт
    • Экономика
    • Жаһан
    • Көзқарас
  • Мультимедиа
    • Видео
    • Фото
  • Төртінші билік

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС