Дүниежүзілік отбасылық дәрігерлер күніне орай Семейде медицина саласы мамандарының қатысуымен конференция өтті. Сонымен қатар, отбасылық дәрігерлер арасында өткен жүрек қан тамыры ауруына шалдыққан науқастарға медициналық көмек көрсету байқауының жеңімпаздары да марапатталды.
Кейіпкерлерінің бірі сырқаттанып қалғанда лезде отбасылық дәрігердің жанынан табылып, ем-дом шараларын жасап, ақыл-кеңестерін берумен қатар, өзін жанұяның бір мүшесі сезінетін дәрігерлер жайлы түсірілген шетелдік киноларды бәріміз таң қала тамашалаған болармыз. Ақ халатты маманның шынайы жанашырлығы ауырған жанның дертіне дауа, ерекше демеу екенін байқаймыз. Медицина саласындағы мұндай жұмыс жүйесі Қазақстанда да енгізілген. Осының арқасында елімізде тек ауырған жандардың ғана емес, халықтың денсаулығына қамқорлық танытатын әмбебап отбасылық дәрігерлердің саны артып келеді. Конференция барысында Семей қаласының СМУ-нің ректоры Төлебай Рахыпбеков отбасылық дәрігердің сапалы медициналық қызмет көрсету мен халық денсаулығын нығайтудағы рөлі ерекше екендігін атап өтті.
— Денсаулық сақтау желісі дамыған Ұлыбританияда осы саладағы жүйенің барлығы тұтастай отбасылық дәрігерлердің жұмысына сүйенеді. Бүгінгі күні бізде денсаулық сақтау жүйесінде алдын-алу жұмыстарына толық басымдық беруімізге барлық мүмкіндік бар. Бүгінге дейін денсаулық сақтау жүйесі тұтастай аурулармен күреске, яғни, туберкулезді емдеу, мүшелер мен ұлпалардың қан жетіспегендіктен жансыздануын емдеу сияқты мәселелерді шешуге бағытталып келді. Бойында ауруы, әлеуметтік-психологиялық проблемалары бар жекелеген адамды, оның қоршаған ортасын және өмір салтын көру мүмкіндігі жоқ-тын. Сондықтан сырқат емес адамдардың денсаулығына қамқорлық көрсететін маман – отбасылық дәрігер пайда болды, — деді Төлебай Рахыпбеков. Сондай-ақ, ол медициналық университет жалпы тәжірибедегі дәрігерлерді дайындап жатқанын жеткізді. Жас мамандардың алғашқы легі оқу орнын тәмамдаған көрінеді. Бұдан бөлек ол жұмыс берушілер кеңесі мен отбасылық дәрігерлер қауымдастығының көрсетіп жатқан көмегі көп екенін жеткізді.
{jcomments on}Қазақстандағы отбасылық медицинаның дамуы Алматыда алғашқы отбасылық дәрігерлер бөлімшесі бар отбасылық типтегі емхана ашылған 1989 жылдан басталды. Қайта оқу курсынан өткеннен кейін педиатрлар мен терапевтер аралас қабылдау түріне ауысқан. Қазіргі таңда Семей өңірінде жалпы дәрігерлік тәжірибе ұстанымы бойынша 10 алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету мекемесі қабылдайды.
— Біз жалпы тәжірибе дәрігерлерін даярлап жатырмыз. 754 интернді және 64 клиникалық ординатор мен резидентті қайта оқыттық. Басқа салаға ауысқысы келген 905 дәрігер қайта даяралудан өтті. Шығыс өңірі бойынша 1723 жалпы тәжірибе дәрігерін дайындадық. Биыл біздің оқу орнын 74 маман бітірсе, олардың 51-і ауылдық жерлерде еңбек етуге ниет білдірді, себебі ауылдық жерлерде жас мамандардың жайлы өмір сүріп, жұмыс істеуіне жағдай жасалып жатыр, — деді конференцияда СММУ отбасылық медицина кафедрасының меңгерушісі Майра Еспенбетова.
2014 жылдан бастап медициналық көмектің кепілдендірілген көлемі аясында медициналық қызметтердің қолжетімділігін қамтамасыз ету мақсатында отбасылық дәрігерлік амбулаторияларда жанбасылық арнайы норматив енгізілді. Отбасылық дәрігерлер нақты тұлғаға, жанұяға, нақты бір аумақтың жергілікті тұрғындарына бағытталған сапалы медициналық көмек көрсетуде. Бұл өз кезегінде жылдам әрі жүйелі жұмыс істеуге мүмкіндік береді.
— Егер біздің емхананы алып қарасақ, бізде тек отбасылық дәрігерлер, алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету саласының дәрігерлері жұмыс істеді. Бірнеше айдан кейін емделушілер бірыңғай денсаулық сақтау жүйесі бойынша қаржыландырудың екінші кезеңі басталғанына қуанышты екендіктерін жеткізді, себебі, олардың ойынша бұл бағыттағы жұмыс жалпы жағдайдың жақсаруына септігін тигізген көрінеді. Біздің қазір зерттеудің 190 түрін жергілікті орындарда жасауға мүмкіндігіміз бар. Зертханамен жасасқан келісімнің арқасында емделушілер алысқа бармайды, кепілдендірілген көмек дәл беріледі, ол үшін электронды жүйе қалыптасты. Екіншіден, тұрғындар үшін таңдау жасау жүйесі қалыптасқан. Егер қандай да бір емделушіге нақты бір дәрігер керек болса, біз сұранымына жауап беріп, онымен келісім-шартқа қол қоямыз. Емделуші мекемені де дәрігерді де таңдауға құқылы. Зерттеулер саны азайды, сәйкесінше кезектер де қысқарды деген сөз. Өтініш білдіру жүйесінің қызметіне балалар мен қариялардан бөлек еңбекке қабілетті азаматтар да көптеп жүгіне бастағанын көруге болады,-деді №3 аралас типтегі емхананың бас дәрігері Нәйлә Әлменова.
Әлбетте, қазіргі денсаулық сақтау жүйесінің жұмысына көңілі толмайтын азаматтар бар, бірақ ол заңды. Дәрігерлер мен мекемелердің жұмыс қағидалары өзгеріп жатыр, бұл ескі жүйеге үйреніп қалған адамдарға жаңа тәртіпке бой үйретуге тура келеді деген сөз, яғни қабылдауларға алдын-ала жазылып, шұғыл жағдайларда қалай әрекет ету қажеттігін және кімнен көмек сұрау керектігін білуге, өзі емделетін емхананы таңдауға тиіс болады.
Конференцияда Семей қаласы емханаларының сегіз отбасылық дәрігері ең жиі кездесетін сырқат – жүрек қан тамырлары ауруымен ауырған емделушілерге медициналық көмек көрсету бойынша үздік дәрігер байқауының жеңімпаздары ретінде арнайы дипломдармен марапатталды. Дүниежүзілік отбасылық дәрігерлер күні өткізілген конференция дәрігерлер жұмысының мәселелері мен болашақ мүмкіндіктеріне қоғамның назарын тағы бір мәрте аударды.
Мирас ҚҰСАЙЫН,
«Семей таңы»
