Экологиялық реттеу және бақылау комитетінің төрағасы Зулфухар Жолдасов Шығыс Қазақстан облысы Маралды ауылының тұрғындарымен кездесті. Бұл туралы ҚР Экология, геология және табиғи ресурстар министрлігі мәлім етті.
Талшын ҚАЛИАСҚАР,
«Семей таңы»
Тоқтала кетер болсақ, ағымдағы жылдың маусым айында Маралды тұрғындары өңірдің экологиясына теріс әсерін көрсете отырып, алтын өндіру фабрикасының құрылысына қарсы шыққан еді. Бұл мәселені жергілікті тұрғындар экология министрі Серікқали Брекешевтің Өскемен қаласына жұмыс сапары кезінде көтерген. Ол кезде жергілікті жұртшылықпен бірлесіп проблемалық мәселелерді талқылау тапсырылған болатын.
Облыстық экология департаменті адамдардың алтын өндіру фабрикасын салу жобасына қарсылығын ескере отырып, алтын өндірудің балама әдісін қарастыру; құрылыс және пайдалану кезінде топырақтау; қосымша табиғат қорғау іс-шараларын әзірлеу; құрылыс және өндіру кезінде уранның әсер ету мүмкіндігі; учаскелерге гидрогеологиялық зерттеу жүргізу туралы бірқатар ескертулер берген еді.
Министрліктің ақпараты бойынша, аталған ескертулерді «ВСАМ Продакшн» ЖШС компаниясы егжей-тегжейлі зерделегеннен кейін, сондай-ақ уәкілетті мемлекеттік органдардың келісімінен кейін экологиялық рұқсат берілген екен.
Шығыс ғылыми-зерттеу тау-кен металлургия түсті металдар институтының ғылыми зерттеулеріне сәйкес, «Маралиха» және «Маралиха тәжірибелік алқабы» кен орындарының байырғы кендерінен пайдалы қазбаларды реагенттерді қолдану арқылы ғана үймелеп сілтісіздендіру арқылы алу ең тиімді және қауіпсіз технология болып табылады. Басқа технологиялар қоршаған ортаға ықтимал қауіп төндіретін сұйық қалдықтардың пайда болуына әкелуі мүмкін.
Жұртшылықтың ескертулері мен ұсыныстары ескеріле отырып, экологиялық рұқсаттың қолданылуының ерекше жағдайларында келесі іс-шаралар көрсетілген. Яғни екі ұстап қалатын апаттық тоғандардың құрылысын салу; үймелік сілтісіздендіру карталарын салу кезінде қышқылға төзімді және берік геомембрананы қолдану; іргелес аумақты 5 жастан 10 жасқа дейінгі ағаш-бұта өсімдіктерімен көгалдандыру; жер асты суларының мониторингтік желісін құру; датчиктерді үздіксіз бақылау баса назарға алынуы тиіс. Бұл шаралардың барлығы қатаң қадағалауда болады.
Жергілікті тұрғындардың наразылығын ескере отырып, «ВСАМ Продакшн» ЖШС фабрика құрылысының учаскесін Маралды ауылынан 10 шақырым қашықтыққа ауыстыруды ұсынып отыр.
Сонымен, қорыта келгенде, осы кездесудің нәтижесінде лицензиялық бақылау постын өткізу және оның шарттарының сақталуын егжей-тегжейлі зерделеу үшін «MARALICHA «ГРК» және «MARALICHA-Cold «ГРК» жауапкершілігі шектеулі серіктестіктеріне хабарлама жіберіп, өрескел бұзушылықтар анықталған жағдайда лицензияларды қайтарып алу (айыру) жөніндегі мәселелерді қарау туралы шешім қабылданды. Сондай-ақ «ВСАМ Продакшн» ЖШС Экология департаментінің ескертулеріне берген жауаптарын зерделеп, экологиялық рұқсатты қайтарып алу (айыру) бойынша нақты ұсыныстар енгізсін деген талап қойылды. Оған қоса, мүдделі жұртшылыққа жобалық құжаттама бойынша тәуелсіз сараптама жүргізу ұсынылды.
